ભારતની ભાષાઓની સૂચી
વિકિપીડિયા થી
અનુક્રમણિકા |
[ફેરફાર કરો] અધિકૃત ભાષાઓ
ભારત દેશમાં અલગ અલગ નીચે પ્રમાણેની ભાષાઓ અધિકૃત ભાષાઓ ગણાય છે. તે ઉપરાંત પણ અલગ અલગ કેટલીયે અન્ય ભાષાઓ બોલવામાં આવે છે અને બોલીઓની તો વાત જ પુછવા જેવી નથી. ભારતનાં બંધારણની કલમ ૩૪૫ નાં મે ૨૦૦૭નાં ૮માં પરીચ્છેદ દ્વારા નિચેની ભાષાઓને 'અધિકૃત ભાષા'ની શ્રેણીમાં મુકવામાં આવેલ છે.:[૧]
| ભાષા | મૂળ(Genetic affiliation) | બોલનારાઓ (૨૦૦૧),(૧૦ લાખમાં) |
ભૌગોલિક વિસ્તાર |
| આસામીઝ/(Axomiya) | ઇન્ડો-આર્યન, પુર્વીય | ૧૩ | આસામ |
| બંગાળી | ઇન્ડો-આર્યન, પુર્વીય | ૧૮૦ | પશ્ચિમ બંગાળ, આસામ, ઝારખંડ, ત્રિપુરા |
| બોડો | તિબેટો-બર્મન | ૧.૨ | આસામ |
| ડોગરી | ઇન્ડો-આર્યન, ઉત્તરીય | ૦.૧ | જમ્મુ અને કાશ્મીર |
| ગુજરાતી | ઇન્ડો-આર્યન, પશ્ચિમી | ૪૬ | ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર, તામિલ નાડુ |
| હિન્દી | ઇન્ડો-આર્યન, ઘણી વિવિધતા | ૪૨૨ | "હિન્દી ભાષી વિસ્તાર", ઉત્તર ભારત (મુખ્યત્વે: દિલ્હી, રાજસ્થાન, મધ્ય પ્રદેશ, ઉત્તર પ્રદેશ, છત્તીસગઢ, વિગેરે) |
| કન્નડ | દ્રવિડીયન, દક્ષિણી | ૩૮ | કર્ણાટક, મહારાષ્ટ્ર, તામિલ નાડુ, ગોઆ |
| કાશ્મીરી | દર્ડીક | ૫.૫ | જમ્મુ અને કાશ્મીર |
| કોંકણી | ઇન્ડો-આર્યન, દક્ષિણી | ૨.૫ | કોંકણ (ગોઆ, કર્ણાટક, મહારાષ્ટ્ર, કેરળ) |
| મૈથિલી | ઇન્ડો-આર્યન, પુર્વીય | ૧૨ | બિહાર |
| મલયાલમ | દ્રવિડીયન, દક્ષિણી | ૩૩ | કેરળ, લક્ષદ્વીપ, માહે, પોંડિચેરી |
| મણિપુરી,મૈતૈયી,મૈતૈ,મૈથૈઇ | તિબેટો-બર્મન | ૧.૫ | મણિપુર |
| મરાઠી | ઇન્ડો-આર્યન, દક્ષિણી | ૭૨ | મહારાષ્ટ્ર, કર્ણાટક, મધ્ય પ્રદેશ, ગુજરાત, આંધ્ર પ્રદેશ, ગોઆ |
| નેપાળી | ઇન્ડો-આર્યન, ઉત્તરીય | ૨.૫ | સિક્કિમ, પશ્ચિમ બંગાળ, આસામ |
| ઓરિયા | ઇન્ડો-આર્યન, પુર્વીય | ૩૩ | ઓરિસ્સા |
| પંજાબી | ઇન્ડો-આર્યન | ૨૯ | પંજાબ, ચંડીગઢ, દિલ્હી, હરિયાણા |
| સંસ્કૃત | ઇન્ડો-આર્યન | ૦.૦૫ | - |
| સંથાલી | મુંડા | ૬.૫ | સંથાલ છોટા નાગપુર વિસ્તારની આદિજાતિ (બિહાર, છત્તીસગઢ, ઝારખંડ, ઓરિસ્સા) |
| સિંધી | ઇન્ડો-આર્યન , ઉત્તરપશ્ચિમ | ૨.૫ | ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર, દિલ્હી, રાજસ્થાન, મધ્ય પ્રદેશ |
| તમિલ | દ્રવિડીયન, દક્ષિણી | ૬૧ | તામિલ નાડુ, કર્ણાટક, પોંડિચેરી, આંધ્ર પ્રદેશ, કેરળ, મહારાષ્ટ્ર |
| તેલુગુ | દ્રવિડીયન, દક્ષિણ-મધ્ય | ૭૪ | આંધ્ર પ્રદેશ, કર્ણાટક, તામિલ નાડુ, મહારાષ્ટ્ર, ઓરિસ્સા |
| ઉર્દુ | ઇન્ડો-આર્યન , મધ્ય | ૫૨ | જમ્મુ અને કાશ્મીર, આંધ્ર પ્રદેશ, દિલ્હી, બિહાર, ઉત્તર પ્રદેશ |
[ફેરફાર કરો] અધિકૃત શાસ્ત્રીય ભાષાઓ
૨૦૦૪ માં, ભારત સરકારે જાહેર કર્યું કે જે ભાષાઓ નિશ્ચિત માપદંડમાં ખરી ઉતરતી હશે તેને અધિકૃત શાસ્ત્રીય ભાષા નો દરજ્જો પ્રદાન કરાશે.[૨] ત્યાર બાદ શાસ્ત્રીય ભાષા તરીકે જાહેર કરાયેલ ભાષાઓમાં તમિલ (૨૦૦૪ માં) ,[૩] સંસ્કૃત (૨૦૦૫ માં),[૪] કન્નડ (૨૦૦૮ માં), અને તેલુગુ (૨૦૦૮ માં).[૫] નો સમાવેશ થાય છે.
[ફેરફાર કરો] સંદર્ભ
- ↑ ભારતનું બંધારણ, પાન ૩૩૦, પરિશિષ્ટ ૮ [કલમ ૩૪૪ (૧) અને ૩૫૧] ભાષાઓ
- ↑ "India sets up classical languages". BBC. http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/3667032.stm. Retrieved on 2007-05-01.
- ↑ http://www.hindu.com/2004/09/18/stories/2004091806530100.htm
- ↑ http://www.hindu.com/2005/10/28/stories/2005102809281200.htm
- ↑ "Declaration of Telugu and Kannada as classical languages". Press Information Bureau. Ministry of Tourism and Culture, Government of India. http://pib.nic.in/release/release.asp?relid=44340. Retrieved on 2008-10-31.
