સિંધ

સિંધ
ઝંડો	નિશાન
પાટનગર:	કરાચી
વિસ્તાર:	140,914 km²
વસ્તી:	49,978,000

સિંધ પાકિસ્તાન ના ચાર પ્રાન્તોંમાંથી એક છે. તે દેશ ના દક્ષિણ-પૂર્વ માં આવેલુ છે. જેના દક્ષિણ માં અરબી સમુદ્ર છે.સિન્ધ નું સૌથી મોટુ શહેર કરાઁચી છે અને અંહી દેશ ની 15% વસ્તી રહે છે.આ સિન્ધિલોકો નું મૂલ વતન છે. તેની સાથેજ અહીં વિભાજન દર્મ્યાન આવીને વસેલા વિસ્થાપીતો ની પણ વસ્તી વિષેશ છે.

નામ

સિંધ સંસ્કૃત ના સિંધુ શબ્દ થી બન્યું છે .જેનો અર્થ થાય છે સમુદ્ર. આજ નામની એક નદી પણ છે જે આ પ્રદેશ ના લગભગ વચ્ચેથી વહે છે. ફ઼ારસીલોકો "સ" ને "હ" ની જેમ ઉચ્ચારણ કરતાં હતા.ઉદા. "દસ" ને બદલે "દહા", અથવા સપ્તાહ ને બદલે હફ઼્તા (અહીં કહેવા નો અર્થ એ નથી કે તે સંસ્કૃત શબ્દોં ના ફ઼ારસી ઉચ્ચારણ છે.પણ આ ભાષાઓ નુ મુળ એકજ હતું) એટલેજ તેઓ "સિંધ" ને "હિંદ" કહેતા હતા.અસીરિયા ના ઐતીહાસીક પુસ્તકોમા ઇ.સ્.પુર્વે સાતમી સદીમાં તેનો ઉલ્લેખ "સિંદા" ના નામથી થયો છે.

ઇતિહાસ

ઈ.સ્.પુર્વે 3300 વર્ષો પહેલાથી ઈ.સ્.પુર્વે 1900 સુધી અંહી સિંધુઘાટી ની સભ્યતા ફલી-ફૂલી હતી. સિંધુ ઘાટી સભ્યતા અપને સમકાલીન મિસ્ર થા મેસોપોટામિયા કે સાથ વ્યાપાર કરતી થી । મિસ્ર મેં કપાસ કે લિએ સિંધ શબ્દ કા પ્રયોગ હોતા થા જિસસે અનુમાન લગતા હૈ કિ વહાઁ કપાસ યહીં સે આયાત કિયા જાતા થા । ઈસા કે 1900 સાલ પહસે સિંધુ ઘાટી સભ્યતા અનિર્ણીત કારણોં સે સમાપ્ત હો ગઈ । ઇસકી લિપિ કો ભી અબ તક પઢ઼ા નહીં જા સકા જિસસે ઇસકે મૂલ નિવાસિયોં કે બારે મેં અધિક પતા નહીં ચલ પાયા હૈ ।

ઈસા કે 1500 સાલ પહલે ભારતીય (તથા ઈરાની) ક્ષેત્રોં મેં આર્યોં કા અગમન આરંભ હુઆ । આર્ય ભારત કે કઈ હિસ્સોં મેં બસ ગએ । ઈરાન મેં ભી આર્યોં કી બસ્તિયાઁ ફૈલને લગીં । ભારતીય સ્રોતોં મેં સિન્ધ કા નામ સિંધ, સિંધુ, સિંધુદેશ તથા સિંધુસ્થાન જૈસે શબ્દોં કે રૂપ મેં હુઆ હૈ । ઈસા કે 500 સાલ પહલે યહાઁ ઈરાન કે હખ઼ામની શાસકોં કા અધિકાર હો ગયા । યહ ઘટના ઇસ્લામ કે આગમન સે કોઈ 1000 સાલ પહલે કી હૈ । ફ઼ારસ, યાનિ આજ કા ઈરાન, પર યૂનાન કે સિકંદર કા અધિકાર હો જાન કે બાદ સન્ 328 ઈસાપૂર્વ મેં યહ યવનોં કે શાસન મેં આયા । ઈસાપૂર્વ 305 મેં મૌર્ય સામ્રાજ્ય કે અંગ બનને કે બાદ યહ ઈસાપૂર્વ 185 સે કરીબ સૌ સાલોં તક ગ્રેકો-બૈક્ટિ્રયન શાસન મેં રહા । ઇસકે બાદ ગુપ્ત ઔર ફિર અરબોં કે શાસન મેં આ ગયા । મુગલોં કા અધિકાર સોલહવીં સદી મેં હુઆ । યહ બ્રિટિશ ભારત કા ભી અંગ થા ।