ગુલબંકાવલી

ગુલબંકાવલી
પર્યાવરણ સંરક્ષણ સ્થિતિ
	; અપર્યાપ્ત માહિતીવાળી જાતિ (IUCN 3.1)
વૈજ્ઞાનિક વર્ગીકરણ
Unrecognized taxon (fix):	Hedychium
Species:	Template:Taxonomy/HedychiumH. coronarium''
દ્વિનામી નામ
	Hedychium coronarium; J.Koenig
સમાનાર્થી (વૈજ્ઞાનિક વર્ગીકરણ)/અન્ય નામ
	Kaempferia hedychium Lam.; Hedychium spicatum G.Lodd.; Hedychium maximum Roscoe; Hedychium lingulatum Hassk.; Hedychium chrysoleucum Hook.; Hedychium gandasulium Buch.-Ham. ex Wall.; Hedychium prophetae Buch.-Ham. ex Wall.; Hedychium sulphureum Wall.; Hedychium coronarium var. maximum (Roscoe) Eichler; Gandasulium coronarium (J.Koenig) Kuntze; Gandasulium lingulatum (Hassk.) Kuntze; Hedychium coronarium var. chrysoleucum (Hook.) Baker; Amomum filiforme W.Hunter; Hedychium flavescens var. chrysoleucum (Hook.) C.E.C.Fisch.;

ગુલબંકાવલી (દ્વિપદી વૈજ્ઞાનિક નામ: 'હેડીચિયમ કોરોનારિયમ'), એ એક આદુના પરિવાર (ઝિન્ગીબેરેસી)નો એક બારમાસી ફૂલો ધરાવતો છોડ છે. તે એશિયાના જંગલોમાં જમીન પર નિચે ઉગતો જોવા મળે છે.

આ વનસ્પિના અન્ય સામાન્ય નામોમાં બટરફ્લાય લિલી, અને ખુમપુઈનો સમાવેશ થાય છે.^[૩]

વર્ણન

આ એક સીધા ઉગતા બારમાસી છોડ છે જે ઊંચાઈમાં ૧-૩ મીટર (૧ ફૂટ) સુધી પહોંચી શકે છે. તેમાં લાંબા અણિદાર પાંદડા હોય છે. આ છોડના ફુલ પાયામાંથી પીળા રંગના હોય છે અને પાંખડીઓના ભાગે એકદમ સફેદ હોય છે. આ છોડના ફુલો અત્યંત સુગંધિત હોય છે. તેના મૂળ વતનના વાતાવરણમાં ઓગસ્ટ અને ડિસેમ્બરની વચ્ચે ફૂલો આવે છે.^[૪]

વિતરણ અને નિવાસસ્થાન

તે ભારતના પૂર્વીય હિમાલય (સિક્કિમ અને ત્રિપુરા, બાંગ્લાદેશ, નેપાળ અને ભૂટાન, ઉત્તરીય મ્યાનમાર અને થાઇલેન્ડ, દક્ષિણ ચીન (યુન્નાન, સિચુઆન, હુનાન, ગુઆંગ્શી અને ગુઆંગડોંગ) થી પૂર્વમાં તાઇવાન સુધી મૂળ વતની છે.^[૫]

તે સામાન્ય રીતે જંગલોમાં જોવા મળે છે. ^[૬]

ખેતી

તેની ખેતી વિશ્વના ગરમ સમશીતોષ્ણ અને ઉપઉષ્ણકટિબંધીય પ્રદેશોમાં સુશોભન તરીકે કરવામાં આવે છે. ચીનમાં તેની ખેતી દવા અને સુગંધિત તેલ ઉત્પાદનમાં ઉપયોગ માટે કરવામાં આવે છે, કારણ કે ફૂલોની મજબૂત લાક્ષણિક સુગંધ, જે ચમેલીની યાદ અપાવે છે.^[૭]

કઠોરતા

તે ગરમ આબોહવામાં સદાબહાર હોય છે, પરંતુ ઉત્તર અમેરિકા અને યુરોપના હળવા શિયાળાના સમશીતોષ્ણ પ્રદેશોમાં પાનખર હોય છે. યુકેમાં રોયલ હોર્ટિકલ્ચરલ સોસાયટી દ્વારા હળવા અથવા દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં તેને-૫ °C (૨૩ °F) સુધી હાર્ડી તરીકે રેટ કરવામાં આવે છે.^[૮]

ભારત

તે ભારત પૂર્વોત્તર પ્રદેશ ત્રિપુરા રાજ્યમાં પણ ઉગાડવામાં આવે છે અને તેને ખુમપુઇ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. હેડીચિયમ કોરોનારિયમ પવિત્ર માનવામાં આવે છે અને ત્રિપુરી લોકો લોકકથાઓમાં તેનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે.^[૯]

ગેલેરી

બાગાયતી ચિત્ર (ક્યુર્ટીસ)

આ પણ જુઓ

ઓસ્ટ્રોનેશિયાના પાળતું છોડ અને પ્રાણીઓ

સંદર્ભો

↑ Olander, S.B. (2020). "Hedychium coronarium". IUCN Red List of Threatened Species. 2020 e.T13416798A13416802. doi:10.2305/IUCN.UK.2020-2.RLTS.T13416798A13416802.en. મેળવેલ 5 September 2024. {{cite journal}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)
↑ "Hedychium coronarium J.Koenig". Plants of the World Online. Royal Botanic Gardens, Kew. મેળવેલ 5 September 2024. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)
↑ "Hedychium coronaria". RHS. મેળવેલ 7 September 2021. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)
↑ "Hedychium coronarium (white butterfly ginger lily)". www.cabi.org. મેળવેલ 2017-02-15. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)
↑ "Hedychium coronarium", Germplasm Resources Information Network (GRIN) (Agricultural Research Service (ARS), United States Department of Agriculture (USDA)), https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?id=18576
↑ "Hedychium coronarium in Flora of China @ efloras.org". www.efloras.org. મેળવેલ 2017-02-15. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)
↑ "Hedychium coronarium (white butterfly ginger lily)". www.cabi.org. મેળવેલ 2017-02-15. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)
↑ "Hardiness Ratings" (PDF). Royal Horticultural Society. મેળવેલ 18 September 2021. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)
↑ "Living River to Commodified Island: The Tale of Dumboor... | NE Water Talk". newatertalk.in. મેળવેલ 2024-12-28. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)

બાહ્ય કડીઓ

[iucn-1] Olander, S.B. (2020). "Hedychium coronarium". IUCN Red List of Threatened Species. 2020 e.T13416798A13416802. doi:10.2305/IUCN.UK.2020-2.RLTS.T13416798A13416802.en. મેળવેલ 5 September 2024. {{cite journal}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)

[POWO-2] "Hedychium coronarium J.Koenig". Plants of the World Online. Royal Botanic Gardens, Kew. મેળવેલ 5 September 2024. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)

[RHSPF-3] "Hedychium coronaria". RHS. મેળવેલ 7 September 2021. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)

[CABI-4] "Hedychium coronarium (white butterfly ginger lily)". www.cabi.org. મેળવેલ 2017-02-15. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)

[GRIN-5] "Hedychium coronarium", Germplasm Resources Information Network (GRIN) (Agricultural Research Service (ARS), United States Department of Agriculture (USDA)), https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?id=18576

[:0-6] "Hedychium coronarium in Flora of China @ efloras.org". www.efloras.org. મેળવેલ 2017-02-15. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)

[:1-7] "Hedychium coronarium (white butterfly ginger lily)". www.cabi.org. મેળવેલ 2017-02-15. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)

[8] "Hardiness Ratings" (PDF). Royal Horticultural Society. મેળવેલ 18 September 2021. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)

[9] "Living River to Commodified Island: The Tale of Dumboor... | NE Water Talk". newatertalk.in. મેળવેલ 2024-12-28. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (મદદ)

[૧]

[૨]

[૩]

[૪]

[૫]

[૬]

[૭]

[૮]

[૯]

ગુલબંકાવલી

પર્યાવરણ સંરક્ષણ સ્થિતિ
અપર્યાપ્ત માહિતીવાળી જાતિ (IUCN 3.1)^[૧]
વૈજ્ઞાનિક વર્ગીકરણ
Unrecognized taxon (fix):	Hedychium
Species:	Template:Taxonomy/HedychiumH. coronarium''
દ્વિનામી નામ
*Hedychium coronarium* J.Koenig
સમાનાર્થી (વૈજ્ઞાનિક વર્ગીકરણ)/અન્ય નામ^[૨]
Kaempferia hedychium Lam. Hedychium spicatum G.Lodd. Hedychium maximum Roscoe Hedychium lingulatum Hassk. Hedychium chrysoleucum Hook. Hedychium gandasulium Buch.-Ham. ex Wall. Hedychium prophetae Buch.-Ham. ex Wall. Hedychium sulphureum Wall. Hedychium coronarium var. maximum (Roscoe) Eichler Gandasulium coronarium (J.Koenig) Kuntze Gandasulium lingulatum (Hassk.) Kuntze Hedychium coronarium var. chrysoleucum (Hook.) Baker Amomum filiforme W.Hunter Hedychium flavescens var. chrysoleucum (Hook.) C.E.C.Fisch.