કબડ્ડી
કબડ્ડી એક સામૂહિક રમત છે, જે મુખ્ય રૂપે ભારતીય ઉપખંડમાં અને તેમાં પણ ખાસ કરીને ભારત દેશમાં રમાય છે. કબડ્ડી નામનો પ્રયોગ પ્રાય: ઉત્તર ભારતમાં કરવામાં આવે છે, જ્યારે આ રમતને દક્ષિણ ભારતમાં ચેડુગુડુ અને પૂર્વ ભારતમાં હુ તૂ તૂ નામ વડે પણ ઓળખવામાં આવે છે. આ રમત ભારતના પડોશી દેશ નેપાળ, બાંગ્લાદેશ, શ્રીલંકા, અને પાકિસ્તાનમાં પણ એટલી જ લોકપ્રિય છે.
અનુક્રમણિકા |
[ફેરફાર કરો] પરિચય
[ફેરફાર કરો] નિયમ
સામાન્ય શબ્દોમાં આ રમતને વધારે અંક હાસિલ કરવા માટે બે ટુકડીઓ (ટીમો) વચ્ચે થતી એક સ્પર્ધા કહી શકાય. અંક (પોઇન્ટ) મેળવવા માટે એક ટીમનો આક્રમણ કરનાર ખેલાડી (રીડર) કબડ્ડી - કબડ્ડી બોલતાં બોલતાં વિપક્ષી ટુકડીના ક્ષેત્રમાં (કોર્ટ) જઇને ત્યાં રહેલા વિપક્ષી ખેલાડીઓને અડકવાનો પ્રયાસ કરે છે. આ વખતે વિપક્ષી ટીમના ખેલાડીઓ (સ્ટોપર) (રેડરને પકડનારૂઓ) પોતાના ક્ષેત્રમાં આવેલા રેડરને પકડી રાખી ફરી એમના ક્ષેત્રમાં જતાં રોકી રાખે છે. આ વખતે જો તેઓ આ પ્રયાસમાં સફળ થાય તો એમની ટીમને એના બદલે એક અંક ળે છે અને ઼ઓ રીડર કોઇપણ સ્ટોપરને અડકીને સફળતાપૂર્વક પોતાના ક્ષેત્રમાં પરત ચાલ્યો જાય તો એમની ટીમને એક અંક મળી જાય છે અને જે જે સ્ટોપરને એણે અડક્યા હોય એને નિયમ અનુસાર મેદાનની બહાર જવું પડે છે.
[ફેરફાર કરો] ટીમો
પ્રત્યેક ટીમમાં ૧૨ ખેલાડીઓ હોય છે, પરંતુ તેમાંથી છ કે સાતને જ એક વારમાં ક્ષેત્રમાં જવાની અનુમતિ હોય છે. પાંચ ખેલાડીઓ અનામત (રિઝર્વ) હોય છે. બન્ને ટીમો પહેલાં આક્રમણ અને પછી રક્ષાત્મક રહીને અંક હાસિલ કરવા માટે તજવીજ કરતી હોય છે.
[ફેરફાર કરો] કોર્ટ યા પાલા
ઇસકા કોર્ટ ડૉજ બૉલ ગેમ જેટલુ મોટુ હોય છે. કોર્ટ નુ માપ 12.50 મીટર ગુણયા 10 મીટર હોય છે કોર્ટ ની બરોબર વચ્ચે એક લાઇન ખેચાયલી હોય છે. જો આ બે હિસ્સોં ને વહેચે છે.
[ફેરફાર કરો] રમવાની પધ્ધતી
ખિલાડિયોં કે પાલે મેં આને કે બાદ ટૉસ જીતને વાલી ટીમ સબસે પહલે અપના ખિલાડ઼ી (રેડર) વિપક્ષી પાલે મેં ભેજતી હૈ યહ રેડર કબડ્ડી-કબડ્ડી બોલતે હુએ જાતા હૈ ઔર વિપક્ષી ખિલાડિયોં કો છૂને કા પ્રયાસ કરતા હૈ ઇસ દૌરાન વહ ઇસ બાત કા પૂરા ખ્યાલ રખતા હૈ ઉસકી સાંસ ના ટૂટે સાંસ ટૂટને કી સ્થિતિ મેં ઉસે ભાગકર અપને પાલે મેં લૌટના હોતા ઔર જબ તક વહ સાંસ રોકે રખકર કબડ્ડી-કબડ્ડી બોલ સકતા હૈ, વહ અપની ચપલતા કા ઉપયોગ કર વિપક્ષી ખિલાડિયોં (સ્ટાપરોં) કો છૂને કા પ્રયાસ કર સકતા હૈ ઇસ પ્રક્રિયા મેં અગર વહ વિપક્ષી ટીમ કે કિસી ભી સ્ટાપર કો છૂને મેં સફલ હોતા હૈ તો ઉસ સ્ટાપર કો મરા હુઆ (ડેડ) સમઝ લિયા જાતા હૈ ઐસે મેં ઉસ સ્ટાપર કો કોર્ટ સે બાહર જાના પડ઼તા હૈ ઔર અગર સ્ટાપરોં કો છૂને કી પ્રક્રિયા મેં રેડર અગર સ્ટાપરોં કી ગિરફ્ત મેં આ જાતા હૈ તો ઉસે મરા હુઆ (ડેડ) માન લિયા જાતા હૈ યહ પ્રક્રિયા દોનોં ટીમોં કી ઓર સે બારી-બારી ચલતી રહતી હૈ
આ રીતે સે હર દલ કા ખિલાડ઼ી બારી બારી સે ક્રમ બદલતે રહતે હૈં, ઔર અંત મેં જિસકે દલ મેં સબ્સે જ્યાદા સદસ્ય બચે રહ જાતે હૈં ઉસ દલ કો વિજેતા ઘોષિત કર દિયા જાતા હૈ
[ફેરફાર કરો] રમતનો સમય
યહ ખેલ આમતૌર પર 20-20 મિનટ કે દો હિસ્સોં મેં ખેલા જાતા હૈ હર હિસ્સે મેં ટીમેં પાલા બદલતી હૈં ઔર ઇસકે લિએ ઉન્હેં પાંચ મિનટ કા બ્રેક મિલતા હૈ હાલાંકિ આયોજક ઇસકે એક હિસ્સે કી અવધિ 10 યા 15 મિનટ કી ભી કર સકતે હૈં હર ટીમ મેં 5-6 સ્ટાપર (પકડ઼ને મેં માહિર ખિલાડ઼ી) વ 4-5 રેડર (છૂકર ભાગને મેં માહિર) હોતે હૈં એક બાર મેં સિર્ફ ચાર સ્ટાપરોં કો હી કોર્ટ પર ઉતરને કી ઇજાજત હોતી હૈ જબ ભી સ્ટાપર કિસી રેડર કો અપને પાલે સે બાહર જાને સે રોકતે હૈં ઉન્હેં એક અંક મિલતા હૈ લેકિન અગર રેડર ઉન્હેં છૂકર ભાગને મેં સફલ રહતા હૈ તો ઉસકી ટીમ કો અંક મિલ જાતા હૈ
આ રમતની સ્પર્ધાનું આયોજન ઉંમર અને વજનના આધાર પર કરવામાં આવે છે, પરંતુ આજના સમયમાં મહિલાઓની પણ આ ક્ષેત્રમાં ભાગીદારી થઇ રહી છે.
આ રમતની હરીફાઈ વખતે દેખરેખનું કાર્ય સાત વ્યક્તિઓ કરતા હોય છે: એક રેફ઼રી, બે અંપાયર, બે લાઇંનમેન, એક ટાઇમ કીપર અને એક સ્કોર કીપર.
છેલ્લા ત્રણ એશિયાઇ ખેલમાં પણ કબડ્ડીની રમતને સામેલ કરવાના કારણે જાપાન અને કોરિયા જેવા દેશોમાં પણ કબડ્ડીની લોકપ્રિયતા વધી છે.
[ફેરફાર કરો] બાહ્ય કડીઓ
- કબડ્ડી - અમર ઉજાલા
