નિકોલા ટેસ્લા

વિકિપીડિયામાંથી
દિશાશોધન પર જાઓ શોધ પર જાઓ
નિકોલા ટેસ્લા

નિકોલા ટેસ્લા ( /ˈtɛslə/ ; [૧] Serbo-Croatian: [nǐkola têsla] ; ૧૦ જુલાઈ ૧૮૫૬   - ૭ જાન્યુઆરી ૧૯૪૩) એક સર્બિયન-અમેરિકન [૨] [૩] [૪] શોધક, વિદ્યુત અભિયંતા, યાંત્રિક અભિયંતા અને ભાવિવાદી હતા, કે જે આધુનિક અલ્ટરનૅટિવ કરંટ (એસી) વીજળી સિસ્ટમની રચનામાં તેમના યોગદાન માટે જાણીતા છે. [૫]

પ્રારંભિક જીવન[ફેરફાર કરો]

ઑસ્ટ્રિયન સામ્રાજ્યમાં જન્મેલા અને ઉછરેલા ટેસ્લાએ ડિગ્રી પ્રાપ્ત કર્યા વિના ૧૮૭૦ ના દાયકામાં ઇજનેરી અને ભૌતિકશાસ્ત્રનો અભ્યાસ કર્યો અને ૧૮૮૦ ના દાયકાની શરૂઆતમાં ટેલિફોનીમાં અને નવા ઇલેક્ટ્રિક પાવર ઉદ્યોગમાં કોંટિનેંટલ એડિસનમાં કામ કરવાનો વ્યવહારિક અનુભવ મેળવ્યો. તેમણે ૧૮૮૪ માં યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં સ્થળાંતર કર્યું, જ્યાંના તે પ્રાકૃતિક નાગરિક બન્યાં. તેમણે ન્યુ યોર્ક સિટીમાં એડિસન મશીન વર્ક્સમાં ટૂંકા ગાળા માટે કામ કર્યું. તેમના વિચારોને નાણાં આપવા અને બજારમાં લાવવા ભાગીદારોની સહાયથી ટેસ્લાએ ન્યુ યોર્કમાં પ્રયોગશાળાઓ અને કંપનીઓ સ્થાપિત કરી, જેમાં વિદ્યુત અને યાંત્રિક ઉપકરણોની શ્રેણી વિકસાવવામાં આવી. તેમની વૈકલ્પિક વર્તમાન (એસી) ઇન્ડક્શન મોટર અને સંબંધિત પોલિફેસ એ.સી. પેટન્ટ્સ, જેને ૧૮૮૮ માં વેસ્ટિંગહાઉસ ઇલેક્ટ્રિક દ્વારા લાઇસન્સ આપવામાં આવ્યું હતું, તેના તેમને ખૂબ જ નાણાં મળ્યા અને તે પોલિફેસ સિસ્ટમનો પાયો બની ગયો જે આખરે કંપની બજારમાં આવ્યો.[૧]

શોધો[ફેરફાર કરો]

તેમણે પેટન્ટ અને માર્કેટ કરી શકે તેવી શોધનો વિકાસ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો. ટેસ્લાએ મિકેનિકલ ઓસિલેટર / જનરેટર્સ, ઇલેક્ટ્રિકલ ડિસ્ચાર્જ ટ્યુબ્સ અને પ્રારંભિક એક્સ-રે ઇમેજિંગ સાથેના ઘણા પ્રયોગો કર્યા. તેમણે વાયરલેસ નિયંત્રિત હોડી પણ બનાવી હતી, જે પ્રદર્શિત કરવામાં આવેલી પ્રથમ હોડી હતી. ટેસ્લા એક શોધક તરીકે જાણીતા બન્યા હતા અને તેમની પ્રયોગશાળાઓમાં હસ્તીઓ અને શ્રીમંત સમર્થકો માટે તેમની સિદ્ધિઓ દર્શાવતા હતા અને જાહેર પ્રવચનોમાં તેમની પ્રદર્શની માટે જાણીતા હતા. ૧૮૯૦ ના દાયકા દરમિયાન ટેસ્લાએ ન્યુ યોર્ક અને કોલોરાડો સ્પ્રિંગ્સમાં તેના ઉચ્ચ-વોલ્ટેજ, ઉચ્ચ-આવર્તન શક્તિ પ્રયોગોમાં વાયરલેસ લાઇટિંગ અને વિશ્વવ્યાપી વાયરલેસ ઇલેક્ટ્રિક પાવર વિતરણ માટેના તેમના વિચારોને આગળ ધપાવ્યા. ૧૮૯૩માં તેમણે તેમના ઉપકરણો સાથે વાયરલેસ સંદેશાવ્યવહારની સંભાવના વિશે ઘોષણાઓ કરી. ટેસ્લાએ તેમના અધૂરા વોર્ડનક્લિફ ટાવર પ્રોજેક્ટ, ઇન્ટરકોન્ટિનેન્ટલ વાયરલેસ કમ્યુનિકેશન અને પાવર ટ્રાન્સમીટરમાં આ વિચારોને વ્યવહારિક ઉપયોગમાં લાવવાનો પ્રયાસ કર્યો, પરંતુ તે પૂર્ણ થાય તે પહેલાં ભંડોળ મળ્યું નહીં. [૬]

મૃત્યુ અને સમ્માન[ફેરફાર કરો]

વૉર્ડનક્લિફ પછી ટેસ્લાએ ૧૯૧૦ અને ૧૯૨૦ ના ગાળામાં સફળતાની વિવિધ ડિગ્રી સાથે વિવિધ આવિષ્કારોનો પ્રયોગ કર્યો. તેના મોટાભાગના નાણાં ખર્ચ્યા પછી, ટેસ્લા ન્યૂ યોર્કની હોટલોની શ્રેણીમાં રહેતા હતા. જાન્યુઆરી ૧૯૪૩માં તેમનું ન્યુ યોર્ક સિટીમાં અવસાન થયું. [૭] જ્યારે વજન અને માપના પર જનરલ કોન્ફરન્સ થઈ ત્યારે તેમના માનમાં ચુંબકીય પ્રવાહ ઘનતાના એસઆઈ એકમનું નામ ટેસ્લા આપવામાં આવ્યું. [૮] ૧૯૯૦ ના દાયકાથી ટેસ્લાની લોકપ્રિય રુચિમાં પુનરુત્થાન આવ્યું છે. [૯]

સંદર્ભો[ફેરફાર કરો]

  1. ૧.૦ ૧.૧ "Tesla". Random House Webster's Unabridged Dictionary.
  2. Burgan 2009.
  3. "Electrical pioneer Tesla honoured". BBC News. 10 July 2006. મેળવેલ 20 May 2013.
  4. "No, Nikola Tesla's Remains Aren't Sparking Devil Worship In Belgrade". Radio Free Europe/Radio Liberty. 9 June 2015.
  5. Laplante, Phillip A. (1999). Comprehensive Dictionary of Electrical Engineering 1999. Springer. પાનું 635. ISBN 978-3-540-64835-2.
  6. "Tesla Tower in Shoreham, Suffolk County (Long Island), 1901–17) meant to be the "World Wireless" Broadcasting system". Tesla Memorial Society of New York. મેળવેલ 3 June 2012.
  7. O'Shei, Tim (2008). Marconi and Tesla: Pioneers of Radio Communication. MyReportLinks.com Books. પાનું 106. ISBN 978-1-59845-076-7.
  8. "Welcome to the Tesla Memorial Society of New York Website". Tesla Memorial Society of New York. મેળવેલ 3 June 2012.
  9. Van Riper 2011