પેરુ (દેશ)

વિકિપીડિયામાંથી
Jump to navigation Jump to search
પેરુનું ગણરાજ્ય
  • સ્પેનિશ: રીપ્બલિકા ડેલ પેરુ
  • ક્વેચા: પેરુવ રીપબ્લિકા
  • અયમારા: પેરુવ સુયુ
Flag of પેરુ
ધ્વજ
Coat of arms of પેરુ
Coat of arms
સૂત્ર: "Firme y feliz por la unión" (Spanish)
"Firm and Happy for the Union"
રાષ્ટ્રગીત: Himno Nacional del Perú  (Spanish)
National Anthem of Peru
રાષ્ટ્રીય ચિહ્ન
Gran Sello de la República del Perú.svg
Gran Sello del Estado  (Spanish)
Great Seal of the State
Location of પેરુ
રાજધાની
અને સૌથી મોટું શહેર
લિમા
12°2.6′S 77°1.7′W / 12.0433°S 77.0283°W / -12.0433; -77.0283
અધિકૃત ભાષાઓa
વંશીય જૂથો(૨૦૧૩[૧])
  • ૪૫% મૂળ પેરુ નિવાસીઓ
  • ૩૭% મેસ્ટિઝો
  • ૧૫% યુરોપિયન વંશના પેરુ નિવાસીઓ
  • ૩% અન્યો[૧]
લોકોની ઓળખપેરુવિયન
સરકારપ્રમુખશાહી ગણતંત્ર
• પ્રમુખ
પેડ્રો પાબ્લો કુઝન્સ્કી
• વડા પ્રધાન
ફર્નાન્ડો ઝાવાલા લોમ્બાર્ડી
• ઉપપ્રમુખ
માર્ટીન વિઝકાર્કા
• દ્વિતિય ઉપપ્રમુખ
મર્સિડીઝ અરોઝ
સંસદકોંગ્રેસ
પેરુવિયન સ્વતંત્ર સંગ્રામ (સ્પેનિશ રાજ્યમાંથી)
• ઘોષણા
૨૮ જુલાઇ ૧૮૨૧
• સંગઠન
૯ ડિસેમ્બર ૧૮૨૪
• ઓળખ
૧૪ ઓગસ્ટ ૧૮૭૯
વિસ્તાર
• કુલ
1,285,216 km2 (496,225 sq mi) (૧૯મો)
• પાણી (%)
0.41
વસ્તી
• ૨૦૧૫ અંદાજીત
31,151,643
• ૨૦૦૭ વસ્તી ગણતરી
28,220,764
• વસ્તી ગીચતા
23/km2 (59.6/sq mi)
જીડીપી (PPP)૨૦૧૬ અંદાજીત
• કુલ
$409.853 billion[૨]
• વ્યક્તિ દીઠ
$13,018[૨]
GDP (સામાન્ય)૨૦૧૬ અંદાજીત
• કુલ
$180.291 billion[૨]
• વ્યક્તિ દીઠ
$5,726[૨]
ગીની (૨૦૧૪)positive decrease 44.1[૩]
medium
માનવ વિકાસ દર (HDI) (૨૦૧૪)Increase 0.734[૪]
high · 84th
ચલણપેરુવિયન સોલ (PEN)
સમય વિસ્તારPET (UTC−5)
તારીખ બંધારણdd.mm.yyyy
વાહન ચાલનright
ટેલિફોન કોડ+51
ઇન્ટરનેટ સંજ્ઞા.pe

પેરૂ (Spanish: ક્વેશુઆ પેરૂ: Piruw, આયમારા: Piruw),) આધિકારિક રીતે પેરૂનું ગણરાજ્ય (Spanish: República ડેલ પેરૂ, [repuβlika ðel peɾu] (સ્પષ્ટ), પશ્ચિમી દક્ષિણ અમેરિકામાં એક દેશ છે. આ બ્રાઝીલ દ્વારા પૂર્વમાં ઇક્વાડોર અને કોલંબિયા, દ્વારા ઉત્તર સીમાએ બોલિવિયા ની દક્ષિણ માં છે, ચિલીની દક્ષિણમાં, અને પ્રશાંત મહાસાગરની પશ્ચિમ પર છે.

પેરૂ ક્ષેત્ર દુનિયામાં સૌથી પ્રાચીનમાંના એક એવા નોર્ટે ચીકો સભ્યતા, અને પ્રાચીન કાળના સૌથી મોટા પૂર્વ કોલમબિયન રાજ્ય ઇંકા સામ્રાજ્ય નું ઘર હતું. સ્પેનિશ સામ્રાજ્યએ ૧૬મી શતાબ્દીમાં ઇસ ક્ષેત્ર પર વિજય પ્રાપ્ત કરી અને એક વાઈસરોયલ્ટી સ્થાપી. ૧૮૨૧માં સ્વતંત્રતા પ્રાપ્ત કર્યા કે બાદ, પેરૂ રાજનીતિક અશાંતિ અને આર્થિક સંકટનો અને સ્થિરતા અને આર્થિક ઉન્નતિ નો સમય જોયો છે.

પેરૂ એક પ્રતિનિધિ લોકતાંત્રિક છે જે ૨૫ ક્ષેત્રોંમાં વિભાજિત ગણતંત્ર છે. તેની ભૂગોળ પ્રશાંત તટના શુષ્ક મૈદાની ઇલાકાથી એંડીસ પહાડ઼ોની ટોચ અને એમેઝોન ખીણ ના ઉષ્ણકટિબંધીય જંગલોં માં બદલાય છે. આ એક મધ્યમ માનવ વિકાસ સૂચકાંક અને ૩૬% ની આસપાસ ગરીબી ના સ્તર નીચે જીવતી વસતિ ધરાવતો એક વિકાસશીલ દેશ છે. આની મુખ્ય આર્થિક ગતિવિધિઓ કૃષિ, મત્સ્ય પાલન, ખાણ ખનન, અને ઉત્પાદ નિર્માણ જેમકે વસ્ત્ર ઉદ્યોગ નો સમાવેશ કરે છે.

પેરૂની અનુમાનિત વસતિ, ૨૯ કરોડની વસતિમાં એમેરીંડિયન્સ, યુરોપીય, અફ્રીકી અને એશિયાઈ સહિત મલ્ટીએથનીક છે. મુખ્ય બોલાતી ભાષા સ્પેનીશ છે, જોકે પેરુવીયનોની એક મહત્વપૂર્ણ સંખ્યા ક્વેશુઆ કે અન્ય દેશી ભાષાઓ બોલે છે. સાંસ્કૃતિક પરંપરાઓના આ મિશ્રણ ને લીધે કલા, વ્યંજન, સાહિત્ય સંગીત જેવા ક્ષેત્રમાં વિસ્તૃત વિવિધતા જોવા મળે છે

સંદર્ભો[ફેરફાર કરો]

  1. ૧.૦ ૧.૧ "Ethnic groups of Perú". CIA Factbook. Retrieved ૩૦ ઓક્ટોબર ૨૦૧૩. Check date values in: |accessdate= (help)
  2. ૨.૦ ૨.૧ ૨.૨ ૨.૩ "Peru". International Monetary Fund.
  3. "Gini Index". World Bank. Retrieved ૯ નવેમ્બર ૨૦૧૬. Check date values in: |accessdate= (help)
  4. "2015 Human Development Report" (PDF). United Nations Development Programme. ૨૦૧૫. Retrieved ૧૫ ડિસેમ્બર ૨૦૧૫. Check date values in: |accessdate=, |date= (help)