ગુણવંત શાહ

વિકિપીડિયામાંથી
Jump to navigation Jump to search
ગુણવંત શાહ
Gunvant Shah.jpg
ગુણવંત શાહ, તેમના નિવાસસ્થાને.
જન્મ (1937-03-12) 12 March 1937 (age 82)
રાંદેર, સુરત, ગુજરાત, ભારત
વ્યવસાયલેખક, નિબંધકાર, શિક્ષક
રાષ્ટ્રીયતાભારતીય
શિક્ષણપીએચ.ડી.
મુખ્ય પુરસ્કારો
જીવનસાથીઅવંતિકા શાહ
સંતાનોમનિષા, અમિષા, વિવેક

ગુણવંત શાહ (જન્મ: ૧૨ માર્ચ ૧૯૩૭, રાંદેર, સુરત, ગુજરાત) એ ડૉ. ગુણવંત બી. શાહ તરીકે પણ જાણીતા છે, તેઓ જાણીતા વિચારક, લેખક અને પત્રકાર છે.[૧][૨] ગુજરાતી સાહિત્ય સભા દ્વારા સ્થાપિત અને ગુજરાતી સાહિત્યમાં સૌથી ઉચ્ચ ગણાતો રણજિતરામ સુવર્ણચંદ્રક તેઓને ૧૯૯૭માં મળ્યો હતો.[૧]

સવિશેષ પરિચય[ફેરફાર કરો]

ગુણવંત શાહ મુખ્યત્વે નિબંધકાર, ચરિત્રકાર, નવલકથાકાર છે.તેમનો જન્મ રાંદેર (સુરત)માં થયો હતો અને પ્રાથમિક શિક્ષણ રાંદેરમાં પુર્ણ કર્યુ હતુ.તેમણે માધ્યમિક શિક્ષણ સુરત ખાતે આવેલી જૈન હાઇસ્કૂલ માં લીધુ હતુ.તેમણે ૧૯૫૭માં રસાયણ વિષય સાથે બી.એસ.સી ની ઉપાધી મેળવી હતી. ઉપરાંત તેમણે ૧૯૫૯માં મ. સ. યુનિવર્સિટીમાંથી બી.ઍડ ની ઉપાધી મેળવી હતી. ત્યારબાદ તેમણે ત્યાંથી જ પછી એમ.ઍડ. અને પીએચ.ડી.ની ઉપાધી મેળવી હતી અને ૧૯૬૦થી ૧૯૭૨ સુધી મ. સ. યુનિવર્સિટીમાં રીડર રહ્યા હતા.તેઓ ૧૯૬૭-૬૮માં અમેરિકાની મિશિગન યુનિવર્સિટીમાં મુલાકાતી પ્રાધ્યાપક તેમજ ૧૯૭૨-૭૩માં ટેકનિકલ રિસર્ચ ટ્રેનિંગ ઇન્સ્ટિટ્યુટ, મદ્રાસમાં શિક્ષણ વિભાગના અધ્યક્ષ રહી ચૂક્યા છે.

તેમણે ૧૯૭૩-૭૪માં એસ. એન. ડી. ટી. યુનિવર્સિટી, મુંબઈમાં વિભાગીય અધ્યક્ષ તરીકે કામગીરી બજાવી હતી. તેઓ ૧૯૭૪થી દક્ષિણ ગુજરાત યુનિવર્સિટીના શિક્ષણ વિભાગના અધ્યક્ષ ર્હ્યા હતા. ઉપરાંત તેમણે ‘નૂતન શિક્ષણ’ના તંત્રી તરીકે પણ કાર્ય કર્યુ હતુ.

શિક્ષક તરીકે[ફેરફાર કરો]

  • તેમણે ૧૯૬૧-૭૨ દરમિયાન વડોદરાની મહારાજા સયાજીરાવ યુનિવર્સિટી ખાતે પ્રવક્તા અને વાચક તરીકે સેવાઓ આપી.[૧]
  • વર્ષ ૧૯૬૭-૬૮ દરમિયાન તેમણે [[અમેરિકા]]ની મિશિગન યુનિવર્સિટી ખાતે મુલાકતી પ્રાધ્યાપક તરીકે પણ કાર્ય કર્યુ.[૧]
  • તેમણે ૧૯૭૨-૭૩ દરમિયાન તકનીકી શિક્ષક તાલીમ સંસ્થા, મદ્રાસ (જે હવે [[ચેન્નઈ]] તરીકે ઓળખાય છે) માં પ્રાધ્યાપક તેમજ શિક્ષણ ખાતાનાં વડા તરીકે સેવાઓ આપી.[૩]
  • વર્ષ ૧૯૭૩-૭૪ દરમિયાન તેમણે SNDT વિમેન્સ યુનિવર્સિટી, બોમ્બે ખાતે (જે હવે મુંબઈ તરીકે ઓળખાય છે) પ્રાધ્યાપક તરીકે સેવા આપી.[૩]
  • તેમણે દક્ષિણ ગુજરાત યુનિવર્સિટી, સુરત ખાતે પ્રાધ્યાપક તરીકે તેમજ શિક્ષણ વિભાગનાં વડા તરીકે પણ સેવા આપી છે.[૧]

સાહિત્ય[ફેરફાર કરો]

  • મહંત, મુલ્લા, પાદરી, ૧૯૯૯[૪]
  • કૃષ્ણનું જીવનસંગીત[૫]
  • વિચારોનાં વૃંદાવનમાં[૫]
  • અસ્તિત્વનો ઉત્સવ[૫]
  • વિસ્મયનું પરોઢ (૧૯૮૦) (ગદ્યકાવ્ય)
  • રજકણ સૂરજ થવાને શમણે (૧૯૬૮) ( નવલકથા)
  • મૉટેલ (૧૯૬૮) (નવલકથા)
  • કોલંબસના હિંદુસ્તાનમાં (૧૯૬૬)(પ્રવાસ પુસ્તક)

નિબંધસંગ્રહો[ફેરફાર કરો]

  • કાર્ડિયોગ્રામ (૧૯૭૭)
  • રણ તો લીલાંછમ (૧૯૭૮)
  • વગડાને તરસ ટહુકાની (૧૯૭૯)
  • વિચારોના વૃંદાવનમાં (૧૯૮૧)
  • મનનાં મેઘધનુષ (૧૯૮૫)

ચરિત્રગ્રંથો[ફેરફાર કરો]

  • ગાંધી-નવી પેઢીની નજરે (૧૯૮૨)
  • મહામાનવ મહાવીર (૧૯૮૬)
  • કરુણામૂર્તિ બદ્ધ(૧૯૮૩)

પ્રકીર્ણ ગ્રંથો[ફેરફાર કરો]

  • શિક્ષણની વર્તમાન ફિલસૂફીઓ (૧૯૬૪)
  • સાવધાન, એકવીસમી સદી આવી રહી છે(૧૯૮૭)
  • કૃષ્ણનું જીવનસંગીત(૧૯૮૭)

વર્તમાન જીવન[ફેરફાર કરો]

તેઓ હાલમાં જયપ્રકાશ નારાયણ રોડ (જે જૂના પાદરા રોડ તરીકે પણ જાણીતો છે), વડોદરામાં રહે છે. તેઓ હાલમાં દિવ્ય ભાસ્કર, દૈનિક અને નવનીત સમર્પણ, એક પ્રમુખ ગુજરાતી સામયિકમાં લેખનકાર્ય કરી રહ્યાં છે.

પુરસ્કારો અને ઓળખ[ફેરફાર કરો]

  1. રણજિતરામ સુવર્ણચંદ્રક, ગુજરાતી સાહિત્યમાં સર્વોચ્ચ સાહિત્યિક પુરસ્કાર, ૧૯૯૭માં.[૧]
  2. ૧૯૭૯માં લેઇપઝિગ, પૂર્વ જર્મની ખાતે UNESCOનાં સેમિનારમાં તેમણે ભારતનું પ્રતિનિધિત્વ કર્યુ.[૩]
  3. તેઓ એશિયન ડેવલોપમેન્ટ બેન્ક, મનિલામાં બાંગ્લાદેશમાં શિક્ષણ માટે ૧૯૮૪-૮૫ દરમ્યાન કન્સલ્ટન્ટ હતા.[૩]

વધુ વાંચન[ફેરફાર કરો]

  • ગુફ્તગૂ ગુણવંત શાહ સાથે (ગુજરાતી), અમિષા શાહ દ્વારા, પ્રકાશક: આર. આર. શેઠની કંપની.. ISBN 8189919156. (ગુણવંત શાહ સાથે વાતચીત)

સંદર્ભ[ફેરફાર કરો]

  1. ૧.૦ ૧.૧ ૧.૨ ૧.૩ ૧.૪ ૧.૫ "About the Author - DR. GUNVANT B. SHAH | Desh Videsh". www.deshvidesh.com (in અંગ્રેજી). Retrieved ૩૧ માર્ચ ૨૦૧૭. Check date values in: |accessdate= (help)
  2. "Latest News, Breaking News Live, Current Headlines, India News Online | The Indian Express". cities.expressindia.com (in અંગ્રેજી). Retrieved ૩૧ માર્ચ ૨૦૧૭. Check date values in: |accessdate= (help)
  3. ૩.૦ ૩.૧ ૩.૨ ૩.૩ "Dr. Gunvant B. Shah". Tahuko (in અંગ્રેજી). ૫ નવેમ્બર ૨૦૦૮. Retrieved ૩૧ માર્ચ ૨૦૧૭. Check date values in: |access-date=, |date= (help)
  4. "Archive News - The Hindu". ધ હિન્દુ (in અંગ્રેજી). Retrieved ૩૧ માર્ચ ૨૦૧૭. Check date values in: |accessdate= (help)
  5. ૫.૦ ૫.૧ ૫.૨ "Shri Gunvant Shah". Archived from the original on ૨૧ જાન્યુઆરી ૨૦૦૫. Retrieved ૩૧ માર્ચ ૨૦૧૭. Check date values in: |accessdate=, |archivedate= (help)

બાહ્ય કડીઓ[ફેરફાર કરો]