ભિલાઈ

વિકિપીડિયામાંથી
Jump to navigation Jump to search
ભિલાઈ
भिलाई
ભિલાઈ નગર
ભિલાઈ is located in Chhattisgarh
ભિલાઈ
ભિલાઈ
Coordinates: 21°13′N 81°23′E / 21.21°N 81.38°E / 21.21; 81.38Coordinates: 21°13′N 81°23′E / 21.21°N 81.38°E / 21.21; 81.38
દેશભારત
રાજ્યછત્તીસગઢ
જિલ્લોદુર્ગ
સરકાર
 • પ્રકારમહાનગર પાલિકા
 • મેયરદેવેન્દ્ર યાદવ
વિસ્તાર
 • કુલ૩૪૦.૯૯
વિસ્તાર ક્રમરાજ્યમાં બીજું, દેશમાં ૭૦મું
ઉંચાઇ૨૯૭
સમય વિસ્તારઆઇ.એસ.ટી. (UTC+૫:૩૦)
પીન કોડ૪૯૦૦૦૬
વાહન નોંધણીCG-07
વેબસાઇટwww.bhilainagarnigam.com

ભિલાઈ કે ભિલાઈ નગર ભારત દેશનાં છત્તીસગઢ રાજ્યના દુર્ગ જિલ્લામાં આવેલું એક શહેર છે.[૧] ભિલાઈમાં આવેલા ભિલાઈ સ્ટીલ પ્લાન્ટ અને અન્ય રસાયણ ઉદ્યોગોને કારણે આ શહેર ખુબ જાણીતું છે. અહીં વ્યવસાયાર્થે આવીને વસેલી વિવિધભાષી પ્રજાને કારણે ધીમેધીમે તે મધ્યભારતનાં અગત્યનાં શૈક્ષણિક ક્ષેત્ર તરીકે ઉભરી રહ્યું છે.

વ્યુત્પત્તિ[ફેરફાર કરો]

એમ માનવામાં આવે છે કે આ શહેરનું નામ અહિં વસતા ભીલ લોકોને કારણે ભીલોનું ગામ - ભીલાઈ પડ્યું હશે, જે હજુ આજે પણ નજીકના વનવિસ્તારમાં વસવાટ કરે છે.[૨]

વસ્તી[ફેરફાર કરો]

વર્ષ ૨૦૧૧માં થયેલી વસ્તી ગણતરીમાં દુર્ગ-ભિલાઈનગર શહેરી વિસ્તારની કુલ વસ્તી ૧૦,૦૬,૪૦૭ની નોંધવામાં આવી છે.[૩] દુર્ગ-ભિલાઈનગર શહેરી વિસ્તારમાં દુર્ગ (મ.ન.નિ.), ભિલાઈ નગર (મ.ન.નિ.), ડુમર દીહ (આંશિક), ભિલાઈ ચારોડા (ન.નિ.), જામુલ (ન.નિ.), કુમ્હારી (ન.નિ.), અહેમદ નગર (કેમ્પ), ફરીદ નગર અને ઉટાઇ (ન.પા.)નિ સમાવેશ થાય છે.[૪]

જનસુવિધાઓ[ફેરફાર કરો]

ભિલાઈનું મુખ્ય બજાર વર્ષો સુધી અંગ્રેજી L આકારમાં આવેલી દુકાનોનું જ બનેલું હતું, એક સમયે જેના એક છેડે ટાટા અને બીજા છેડે બાટાની દુકાનો આવેલી હતી. ૮૦ના દાયકા સુધી ફક્ત આ વિસ્તાર જ ખરીદી, આનંદપ્રમોદ અને અન્ય સામાજીક પ્રવૃત્તિઓનું કેન્દ્ર બની રહ્યું હતું. ૧૯૮૦ પછી ભિલાઈ શહેર વિસ્તરીને મોટું થયું અને એની સાથેસાથે સુપેલા વિસ્તારમાં ગંગોત્રી અને આકાશગંગા જેવા શોપિંગ સેન્ટરો બન્યાં.

નહેરુ નગર[ફેરફાર કરો]

આ ભિલાઈની બહાર વસેલી એક ટાઉનશીપ છે જે સેન્ટ્રલ એવન્યુ માર્ગ પર આવેલી છે.[૫] અહિં રાષ્ટ્રીય હસ્તકળા પ્રદર્શન (નેશનલ હેન્ડલુમ એક્સ્પો) ભરાયું હતું[૬] અને નહેરુ આર્ટ ગેલેરી પણ અહિં જ આવેલી છે.[૭][૮]

સંદર્ભ[ફેરફાર કરો]

  1. Census van 1 maart 2001 (via archive.org)
  2. "History of Bhilai, Historical Aspects of Bhilai, Origin of Bhilai". www.bhilaionline.in (અંગ્રેજી માં). Retrieved ૨૨ ડિસેમ્બર ૨૦૧૫. Check date values in: |accessdate= (મદદ)
  3. "Urban Agglomerations/Cities having population 1 lakh and above" (PDF). Provisional Population Totals, Census of India 2011 (અંગ્રેજી માં). Retrieved ૧૬ એપ્રિલ ૨૦૧૨. Check date values in: |accessdate= (મદદ)
  4. "Constituents of urban Agglomerations Having Population 1 Lakh & above" (PDF). Provisional Population Totals, Census of India 2011 (અંગ્રેજી માં). Retrieved ૧૬ એપ્રિલ ૨૦૧૨. Check date values in: |accessdate= (મદદ)
  5. "Cross country race in Bhilai" (અંગ્રેજી માં). Retrieved ૧૨ મે ૨૦૧૭. Check date values in: |accessdate= (મદદ)
  6. "NATIONAL HANDLOOM EXPO AT BHILAI" (અંગ્રેજી માં). Retrieved ૧૨ જુન ૨૦૧૭. Check date values in: |accessdate= (મદદ)
  7. "Bhilai bureaucrats bring out their 2-wheelers and helmets" (અંગ્રેજી માં). Retrieved ૧૨ મે ૨૦૧૭. Check date values in: |accessdate= (મદદ)
  8. "DEGAN INAUGURATES 'FIRE SAFETY' EXHIBITION" (અંગ્રેજી માં). Retrieved ૧૨ મે ૨૦૧૭. Check date values in: |accessdate= (મદદ)