માનવીની ભવાઇ

વિકિપીડિયામાંથી
Jump to navigation Jump to search
માનવીની ભવાઈ  
લેખકપન્નાલાલ પટેલ
મૂળ શિર્ષકમાનવીની ભવાઈ
દેશભારત
ભાષાગુજરાતી
પ્રકારનવલકથા
પ્રકાશન તારીખ૧૯૪૭
દશાંશ વર્ગીકરણ891.473

માનવીની ભવાઈ પન્નાલાલ પટેલની ૧૯૪૭માં પ્રકાશિત નવલકથા છે, જે ગુજરાતના ૧૮૯૯-૧૯૦૦માં છપ્પનિયા દુકાળ તરીકે ઓળખાતા પડેલા દુષ્કાળ પર આધારિત છે.[૧] તેમાં કાળુ અને રાજુની પ્રેમકથા તેમજ ગુજરાતના ગામડાઓમાં ખેડૂતોના દુષ્કર જીવનની કથા છે. ૧૯૯૫માં વી. વાય કંટકે તેનું અંગ્રેજીમાં ભાષાંતર કર્યું હતું.[૨][૩] ૧૯૯૩માં આ નવલકથા પરથી આ જ નામનું ચલચિત્ર પણ બન્યું હતું.[૪]

પાશ્વભૂમિકા[ફેરફાર કરો]

પન્નાલાલ પટેલે આ નવલકથા ભારતની સ્વતંત્રતાના સમયે માંડલી ગામમાં તેમના નાના ઘરમાં અને તેમના ખેતરમાં લખી હતી.[૫]

કથા[ફેરફાર કરો]

આ નવલકથા વાલા પટેલના પુત્ર કાળુ અને ગાલા પટેલની પુત્રી રાજુની પ્રેમ કથા છે. તેઓ એકબીજાને પ્રેમ કરે છે અને લગ્ન કરવા ઇચ્છે છે, પરંતુ નસીબજોગે બંનેના લગ્ન અન્ય સાથે નક્કી થાય છે. આ પ્રેમ કથાની સાથે પન્નાલાલ પટેલે ૧૯૦૦ના દાયકામાં પડેલા છપ્પનિયા દુષ્કાળથી અસરગ્રસ્ત ખેડૂતોના જીવનનું વર્ણન કર્યું છે. નવલકથાનો અંત વરસાદના પ્રથમ બિંદુ સાથે થાય છે, જે ભયંકર દુષ્કાળના અંતનું સૂચન કરે છે.[૬]

અનુવાદ[ફેરફાર કરો]

વી. વાય કંટકે આ નવલકથાને અંગ્રેજીમાં અનુવાદિત કરી હતી, જે સાહિત્ય અકાદમી દ્વારા પ્રકાશિત થઇ હતી. ઉપેન્દ્ર ત્રિવેદી વડે તેનું ચલચિત્ર રૂપાંતરણ કરાયું હતું.[૭] તેમણે પોતે કાળુનું પાત્ર ભજવ્યું હતું.[૮]

સંદર્ભ[ફેરફાર કરો]

  1. The Stepchild. Oxford University Press. ૨૦૦૪. ISBN 978-0-19-566624-3. Retrieved ૨૯ ઓગસ્ટ ૨૦૧૭. Unknown parameter |author૧= ignored (મદદ); Unknown parameter |author૨= ignored (મદદ); Check date values in: |accessdate=, |year= (મદદ)
  2. "Re-discovering Shakespeare: An Indian Scrutiny". Pencraft International. Retrieved ૨૯ ઓગસ્ટ ૨૦૧૭. Check date values in: |access-date= (મદદ)
  3. Pannalal Nanalal Patel (૧૯૯૫). Manavini Bhavai. New Delhi: Sahitya Akademi. ISBN 978-81-7201-899-3. Retrieved ૨૯ ઓગસ્ટ ૨૦૧૭. Check date values in: |accessdate=, |year= (મદદ)
  4. Handbook of Twentieth-century Literatures of India. London: Greenwood Publishing Group. ૧૯૯૬. p. ૧૧૭. ISBN 978-0-313-28778-7. Retrieved ૨૯ ઓગસ્ટ ૨૦૧૭. Unknown parameter |author૧= ignored (મદદ); Unknown parameter |author૨= ignored (મદદ); Check date values in: |accessdate=, |year= (મદદ)
  5. N. Chakravartty (૧૯૮૯). Mainstream. ૨૭. N. Chakravartty. pp. ૭–૮. Retrieved ૨૯ ઓગસ્ટ ૨૦૧૭. Check date values in: |accessdate=, |year= (મદદ)
  6. Broker, Gulabdas. "Pannalal Patel—A Tribute". Indian Literature. New Delhi: Sahitya Akademi. ૨૯ (સપ્ટેમ્બર-ઓક્ટોબર, ૧૯૮૬): ૧૧-૧૪. JSTOR 23332836.
  7. Bureau, Zee Media (૪ જાન્યુઆરી ૨૦૧૫). "Gujarati actor Upendra Trivedi passes away, PM Modi condoles death". Zee News. Retrieved ૨૯ ઓગસ્ટ ૨૦૧૭. Check date values in: |access-date=, |date= (મદદ)
  8. "માનવીની ભવાઈના "કાળુ"ની અલવિદા ઇડરના કુકડીયાએ રતન ખોયું, શોકસભા". દિવ્ય ભાસ્કર. ૫ જાન્યુારી ૨૦૧૫. Retrieved ૨૯ ઓગસ્ટ ૨૦૧૭. Check date values in: |access-date=, |date= (મદદ)

બાહ્ય કડીઓ[ફેરફાર કરો]