કોટા જિલ્લો

વિકિપીડિયામાંથી
દિશાશોધન પર જાઓ શોધ પર જાઓ
કોટા જિલ્લો
રાજસ્થાનનો જિલ્લો
ચંબલ નદી પર કોટા બેરેજ
ચંબલ નદી પર કોટા બેરેજ
રાજસ્થાનમાં કોટા જિલ્લાનું સ્થાન
રાજસ્થાનમાં કોટા જિલ્લાનું સ્થાન
અક્ષાંશ-રેખાંશ (કોટા): 25°10′48″N 73°49′48″E / 25.18000°N 73.83000°E / 25.18000; 73.83000
દેશ ભારત
રાજ્યરાજસ્થાન
વિભાગકોટા
Headquartersકોટા
વિસ્તાર
 • કુલ૫,૨૧૭ km2 (૨૦૧૪ sq mi)
વસ્તી
 (૨૦૧૧)
 • કુલ૧૯,૫૧,૦૧૪
 • ગીચતા૩૭૦/km2 (૯૭૦/sq mi)
 • શહેરી વિસ્તાર
૬૦.૩૧%
વસ્તી વિષયક
 • સાક્ષરતા૭૬.૫૬%
 • લિંગ પ્રમાણ૯૧૧
સમય વિસ્તારUTC+૫:૩૦ (IST)
વેબસાઇટkota.rajasthan.gov.in

કોટા જિલ્લો ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા રાજસ્થાન રાજ્યમાં આવેલા કુલ ૩૩ (તેત્રીસ) જિલ્લાઓ[૧] પૈકીનો એક જિલ્લો છે. કોટા જિલ્લાનું મુખ્ય મથક કોટા શહેરમાં આવેલું છે.

ઇતિહાસ[ફેરફાર કરો]

ઇ.સ. ૧૪મી સદીમાં હાડા જાતિના બુંદી રાજ્યના યુવરાજ જૈતસિંહે કોટા નગરની સ્થાપના કોટા જાતિના ભીલોને પરાજય આપીને કરી હતી. તેના પરથી કોટા અને તેના પરથી આ જિલ્લાનું નામ પડ્યું છે.[૨]

ભૂગોળ[ફેરફાર કરો]

જિલ્લાની ઉત્તરે બુંદી જિલ્લો, પૂર્વમાં બરાન જિલ્લો, દક્ષિણમાં ઝાલાવાડ જિલ્લો અને પશ્ચિમમાં ચિત્તોડગઢ જિલ્લો આવેલો છે.

વસ્તી[ફેરફાર કરો]

કોટા જિલ્લામાં ધર્મો
ધર્મ ટકા
હિંદુ
  
85.15%
ઇસ્લામ
  
12.51%

૨૦૧૧ની વસ્તી ગણતરી પ્રમાણે કોટા જિલ્લાની વસ્તી ૧૯,૫૦,૪૯૧ છે,[૩] જે લેસોથ્રો દેશ[૪] અથવા યુ.એસ.એ.ના રાજ્ય ન્યૂ મેક્સિકો જેટલી છે.[૫] વસ્તીની દ્રષ્ટિએ તેનો ભારતના કુલ ૬૪૦ જિલ્લાઓમાંથી ૨૩૯મો ક્રમ છે.[૩] જિલ્લાની વસ્તી ૩૭૪ વ્યક્તિ/ચો.કિમી. છે.[૩] ૨૦૦૧-૨૦૧૧ના દાયકા દરમિયાન તેના વસ્તી વધારાનો દર ૨૪.૩૫% રહ્યો હતો.[૩] કોટામાં જાતિ પ્રમાણ ૯૦૬ છે, જ્યારે સાક્ષરતા દર ૭૭.૪૮% છે.[૩]

ઉદ્યોગો[ફેરફાર કરો]

કોટા જિલ્લો ખાતરના ઉદ્યોગ માટે જાણીતો છે. અહીં. ધાતુકામ, રસાયણ ઉદ્યોગો પણ વિકસ્યા છે. રશિયાના સહકારથી 'પ્રિસિશન ઇનસ્ટ્રુમેન્ટ'નું કારખાનું સ્થાપેયું છે.[૨]

અહીં વિવિધ સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓ માટે જાણીતા શિક્ષણકેન્દ્રો આવેલા છે. ખાસ કરીને IIT JEE તેમજ તબીબી પરીક્ષાઓ માટે કોટા જાણીતું છે.

સંદર્ભો[ફેરફાર કરો]

  1. http://www.hindu.com/2008/01/25/stories/2008012554440500.htm સંગ્રહિત ૨૦૧૨-૧૧-૦૩ ના રોજ વેબેક મશિન new district
  2. ૨.૦ ૨.૧ હેમંતકુમાર શાહ (November 1993). ગુજરાતી વિશ્વકોશ. . અમદાવાદ: ગુજરાતી વિશ્વકોશ ટ્રસ્ટ.
  3. ૩.૦ ૩.૧ ૩.૨ ૩.૩ ૩.૪ "District Census 2011". Census2011.co.in. ૨૦૧૧. મેળવેલ ૩૦ સપ્ટેમ્બર ૨૦૦૧.
  4. US Directorate of Intelligence. "Country Comparison:Population". મૂળ માંથી 2011-09-27 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૧ ઓક્ટોબર ૨૦૧૧. Lesotho 1,924,886
  5. "2010 Resident Population Data". U. S. Census Bureau. મૂળ સંગ્રહિત માંથી ૧૯ ઓક્ટોબર ૨૦૧૩ પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૩૦ સપ્ટેમ્બર ૨૦૧૧. New Mexico - 2,059,179

બાહ્ય કડીઓ[ફેરફાર કરો]