દિલરાસ બાનો બેગમ

વિકિપીડિયામાંથી
Jump to navigation Jump to search
દિલરાસ બાનો બેગમ
دلرس‌ بانو بیگم
સફવી શાહેઝાદી

દિલરાસ બાનો બેગમના લગ્ન દરમ્યાન નર્તકો
જીવનસાથી ઔરંગઝેબ
સંતતિ
ઝેબુન્નીસા
ઝીનતુન્નીસા
ઝુબદતુન્નીસા
મુહંમદ આઝમશાહ
સુલતાન મુહંમદ અકબર
આખું નામ
દિલરાસ બાનો
રાજવંશ સફવી (જન્મ દ્વારા)
તૈમૂરી (લગ્ન દ્વારા)
પિતા શાહનવાઝ સફવી
માતા નૌરસ બાનો બેગમ
જન્મ c. 1622
અવસાન 8 ઓક્ટોબર 1657 (ઉંમર 34–35)
ઔરંગાબાદ, ભારત
અંત્યેષ્ટિ બીબીનો મકબરો, ઔરંગાબાદ
ધર્મ શીયા ઇસ્લામ

દિલરાસ બાનો બેગમ (ફારસી: دلرس‌ بانو بیگم‎, Urdu: دلرس بانو بیگم‎) (c. 1622 – 8 ઓક્ટોબર 1657) મુઘલ રાજવંશના છેલ્લા મહત્વના બાદશાહ ઔરંગઝેબના[૧] પહેલા અને મુખ્ય પત્ની હતા.[૨][૩][૪][૫] તેઓ પોતાનું મરણોત્તર શીર્ષક, રાબીયા ઉદ્દૌરાની ("તે યુગના રાબીયા") તરીકે પણ ઓળખાય છે. ઔરંગાબાદમાં આવેલો બીબીનો મકબરો, જે તાજ મહેલ (ઔરંગઝેબની મા અથવા દિલરાસ બેગમની સાસુ મુમતાજ મહેલનો મકબરો)ની આવૃત્તિથી મળતી આવતી હોય છે, તેમની આરામગાહ તરીકે તેમના પતિનો હુકમ પર બાંધવામાં આવ્યો હતો.

દિલરાસ મિર્ઝા બદીઉઝ્ઝ્માન સફવી અને નૌરસ બાનો બેગમના દીકરી હતા, અને આ રીતે તેઓ સફવી રાજવંશના શાહેઝાદી હતા. 1637માં તેમના લગ્ન તત્કાલીન મુઘલ શાહેઝાદા મુહિઉદ્દીન (રાજ્યાભિષેક પછી "ઔરંગઝેબ" તરીકે જાણીતા) સાથે થયા હતા અને તેમના પાંચ સંતાનો જન્મ્યા હતા; જેમાં મુહંમદ આઝમશાહ[૬] (મુઘલ સામ્રાજ્યના કામચલાઉ વારસ), હોશિયાર કવિયત્રી ઝેબુન્નીસા (ઔરંગઝેબના પસંદીદા દીકરી),[૭] શાહેઝાદી ઝીનતુન્નીસા (શીર્ષક: પાદશાહ બેગમ), અને સુલતાન મુહંમદ અકબર (બાદશાહના સર્વપ્રિય દીકરા).[૮]

વર્ષ 1657માં સંભવતઃ પ્રસૂતિ ચેપો કારણે તેમનું અવસાન થયું.

સંદર્ભો[ફેરફાર કરો]

  1. "Aurangzeb". Encyclopædia Britannica. Retrieved 18 January 2013.
  2. Eraly, Abraham (2007). The Mughal World: Life in India's Last Golden Age. Penguin Books India. p. 147.
  3. Chandra, Satish (2002). Parties and politics at the Mughal Court, 1707-1740. Oxford University Press. p. 50.
  4. Koch, Ebba (1997). King of the world: the Padshahnama. Azimuth Ed. p. 104.
  5. Nath, Renuka (1990). Notable Mughal and Hindu women in the 16th and 17th centuries A.D. New Delhi: Inter-India Publ. p. 148.
  6. Sir Jadunath Sarkar (1925). Anecdotes of Aurangzib. M.C. Sarkar & Sons. p. 21.
  7. Krynicki, p. 73
  8. Sir Jadunath Sarkar (1919). Studies in Mughal India. W. Heffer and Sons. p. 91.
Red Fort, Delhi by alexfurr (2).jpg      મુઘલ સામ્રાજ્ય (૧૫૨૬ - ૧૮૫૭)     Taj Mahal in March 2004.jpg
બાદશાહ: બાબર - હુમાયુ - અકબર - જહાંગીર - શાહજહાં - ઔરંગઝેબ - અન્ય મુઘલ શાસક
ઘટનાઓ: પાણીપતનું પહેલું યુદ્ધ - પાણીપતનું બીજું યુદ્ધ - પાણીપતનું ત્રીજું યુદ્ધ
સ્થાપત્ય: મુઘલ સ્થાપત્ય - હુમાયુનો મકબરો - આગ્રાનો કિલ્લો - બાદશાહી મસ્જિદ - લાહોરનો કિલ્લો - લાલ કિલ્લો - તાજ મહેલ - શાલીમાર બાગ - મોતી મસ્જિદ - બીબીનો મકબરો - આ પણ જુઓ
વિરોધીઓ: ઇબ્રાહિમ લોધી - શેર શાહ સુરી - મહારાણા પ્રતાપ - હેમુ - ગોકુલા - શિવાજી - ગુરુ ગોબિંદસિંહ