સૂર્ય

વિકિપીડિયામાંથી
Jump to navigation Jump to search
સૂર્ય
સૂર્ય
દાર્શનિક તથ્યો
પૃથ્વી થી શરેરાશ અંતર 149.6×106 km
(92.95×106 mi)
magnitude (V) −26.8m
Absolute magnitude 4.8m
Orbital લાક્ષણિકતા
Mean distance from
Milky Way centre
2.5×1017 km
(26,000 light-years)
Galactic period 2.26×108 a
વેગ 217 km/s
ભૌતિક characteristics
વ્યાસ 1.392×106 km
(109 Earths)
Oblateness 9×10-6
Surface area 6.09 × 1012 km²
(11,900 Earths)
Volume 1.41 × 1018 km³
(1,300,000 Earths)
Mass 1.9891 × 1030 kg

(332,950 Earths)

ઘનત્વ 1.408 g/cm³
સપાટી પરનુ ગુરૂત્વાકર્ષણ 273.95 m s-2

(27.9 g)

Escape velocity
from the surface
617.54 km/s
સપાટી પરનુ તાપમાન 5780 K
કોરોનાનુ તાપમાન 5 MK
કેન્દ્રનું તાપમાન ~13.6 MK
તેજસ્વીતા (L) 3.827×1026 W
Mean Intensity (I) 2.009×107 W m-2 sr-1
Rotation characteristics
Obliquity 7.25?
(to the ecliptic)
67.23?
(to the galactic plane)
Right ascension
of North pole 1
286.13?
(19 h 4 min 31.2 s)
Declination
of North pole
63.87?
Rotation period
at equator
25.3800 days
(25 d 9 h 7 min 12?8 s) 1
Rotation velocity
at equator
7174 km/h
Photospheric composition
હાઈડ્રોજન 73.46 %
હીલિયમ 24.85 %
ઑક્સીજન 0.77 %
કાર્બન 0.29 %
લોહ 0.16 %
નીયોન 0.12 %
નાઈટ્રોજન 0.09 %
સીલીકોન 0.07 %
મેગ્નેશ્યીયમ 0.05 %
સલ્ફર 0.04 %

સૂર્ય આપણા સૂર્યમંડળના મધ્યમાં આવેલો તારો છે. પૃથ્વી તથા અન્ય ગ્રહો, એસ્ટેરોઈડ, ધૂમકેતુઓ સૂર્યની આસપાસ પરિભ્રમણ કરે છે.

પ્રાથમીક તારો જેની આસપાસ પદાર્થો ભ્રમણ કરે છે તેને પણ તે સૂર્યમંડળનો સૂર્ય કહેવાય છે. ક્યારેક બહુ તારા મંડળ જેમાં બે કે વધુ તારાઓ હોય તેમા આવા તારાઓને સૂર્યો પણ કહેવાય છે.


સામાન્ય માહિતી[ફેરફાર કરો]

સૂર્ય આપણી આકાશગંગાનો (સામાન્ય કક્ષાનો) (main sequence) તારો છે. તેનો સ્પેક્ટરલ વર્ગ G2 છે- એટલે કે - સૂર્ય સરેરાશ તારાથી ભારે તથા ગરમ પણ બ્લુ જાયન્ટથી નાનો છે.સુર્ય ની સપાતિ નુ તાપમાન ૬૦૦૦કે છે. સામાન્ય કક્ષા ના G2 તારાઓનો સરેરાશ જીવનકાળ આશરે ૧૦ બિલીયન વર્ષ (૧૦ Ga) હોય છે. સૂર્ય ન્યુક્લિઓકોસ્મોક્રોનોલોજી પ્રમાણે લગભગ ૫ બિલીયન વર્ષ પહેલા રચાયો હોવાનુ મનાય છે. સૂર્ય આપણી આકાશગંગાના કેન્દ્રથી ૨૫,૦૦૦-૨૮,૦૦૦ પ્રકાશવર્ષના અંતરે આવેલ છે. કેન્દ્રની આસપાસ પરીક્રમણ કરતા સૂર્યને ૨૨૬ મીલીયન ૨૨૬ Ma વર્ષ લાગે છે. સૂર્યની કક્ષામાં ભ્રમણ ગતિ ૨૧૭ કી.મી/સેકન્ડ છે (એટલે કે, ૧૪૦૦ વર્ષમાં ૧ પ્રકાશવર્ષ , અને ૮ દિવસમાં ૧ એયુ).

ખગોળશાસ્ત્રમાં સૂર્યને દર્શાવવા () સંકેત વપરાય છે.

ચેતવણી: સૂર્યની સામે જોવાથી આંખના રેટીનાને નુકશાન પામે છે તથા અંધ્તવ આવવાનો ભય પણ છે. વધુ વિગત માટે નીચે જુઓ.

સૂર્યનુ બંધારણ[ફેરફાર કરો]

સૂર્ય એક લગભગ ક્ષતિરિક્ત(ચોક્કસ)ગોળાકાર તારો છે. તેની ઉપવલયતા-ગુણોત્તર (oblateness) 9×૧૦−6 છે. આમ તેનો તેના ધ્રુવ પાસે નો વ્યાસ તેના વિષુવવૃત્તીય વ્યાસ થી ૧૦ કી.મી. નાનો છે. આનુ કારણ તેનું ખૂબ મંદ કેન્દ્રત્યાગી ભ્રમણ છે. સૂર્યનું ભ્રમણ તેની સપાટીના ગુરૂત્વાકર્ષણથી ૧૮ મીલીયન ગણું ઓછું છે. સૂર્યના ગ્રહોની Tidal effects તેના કદને અસર પાડતી નથી. પરંતુ સૂર્ય સૂર્યમંડળના કેન્દ્રથી છેટે barycenter ની આસપાસ ફરે છે જેનુ કારણ ગુરૂનો ગ્રહ છે. સુર્યના કિરણોને પૃથ્‍વી પર પહોચતાં ૮.૨૫ minute લાગે છે

અન્ય ગ્રહો ની જેમ સૂર્યને ચૉક્કસ બાહ્ય સપાટી નથી.પરંતુ સૂર્ય માં રહેલા વાયુઓ ની ઘનતા સૂર્ય ના કેન્દ્ર થી તેમના અંતરના ઘાતાંકીય વિતરણ । ઘાતાંકીય સંબંધ મુજબ ઓછી થતી જાય છે. એમ હોવા છતાં, સૂર્ય નું સારી રીતે વ્યાખ્યાયિત આંતરિક માળખું છે,જે નીચે મુજબ છે. સૂર્ય ની ત્રિજ્યા કેન્દ્ર થી ફોટોસ્ફીયર ની ધાર સુધીની માપવામાં આવે છે.

સૂર્ય નો આંતરિક ભાગ સીધો જ સુલભ નથી હોતો અને સૂર્ય પોતે પણ વિદ્યુતચુંબકીય વિકિરણોથી અપારદર્શક હોય છે. આપનું સૂર્ય ના આંતરિક ભાગ નું જ્ઞાન તારાઓ ના કૉમ્પ્યુટર વડે બનેલા નમૂનાઓ અને હેલીઓસિઝમોલોજી(helioseismology), સૂર્ય ની અંદર થી આવતા ધ્વની તરંગો ના અભ્યાસ દ્વારા પ્રાપ્ત થયું છે.

કેન્દ્ર[ફેરફાર કરો]

સૂર્યના કેન્દ્રમાં, જ્યાં તેની ઘનતા ૧૫૦ ગ્રામ/સેમી (એટલેકે પૃથ્વી પર પાણી કરતા 150 ગણી), થર્મોન્યુક્લીયર પ્રક્રિયા (ન્યુક્લીયર ફ્યુઝન) દ્વારા હાઇડ્રોજન નું હીલીયમ માં રૂપાંતર થવાથી પ્રઞટ થતી ગરમી વડે સમગ્ર તારો ધગધગે છે. દર સેકન્ડે આશરે ૮.૯×૧૦૩૭ પ્રોટોન હાઇડ્રોજન ન્યુક્લીયસનું હીલીયમ ન્યુક્લીયસમા રૂપાંતર થાય છે. જેનાથી ૪.૨૬ મિલિયન (૪૨.૬ લાખ) ટન/સેકન્ડ અથવા ૩૮૩ yottawatts (૯.૧૫5×૧૦૧૬ ટન ટી.એન.ટી / સેકન્ડ) પદાર્થ-ઊર્જા જેટલી પરાવર્તીત ઊર્જા ચૂંબકીય-મોજાં, રૂપે સૂર્યના અન્ય સ્તરો વટાવી બાહ્ય અવકાશમાં વછુટે છે, (સૂર્ય પ્રકાશ) અને ન્યુટ્રીનો (and to a smaller extent as the ગતિ અને thermal energy of સૂર્ય પવનો plasma and as the energy in the સૂર્યનું ચૂંબકીય ક્ષેત્ર).ફ્યુઝન રીએક્ટર, which some physicists believe may one day provide power for human use, would use a similar process to extract atomic energy.

ફક્ત સૂર્ય નું કેન્દ્ર એવો ભાગ છે જ્યાં ન્યુક્લિયર સંલયન ની ક્રિયા થી મોટા ભાગ ની ઉષ્મા ઉર્જા ઉત્પન્ન થાય છે : સૂર્ય નો બાકીનો કેન્દ્ર સિવાય નો ભાગ કેન્દ્ર માંથી બહાર આવતી ઉષ્મા ઉર્જા થી ગરમ થાય છે. All of the energy of the interior fusion must travel through the successive layers to the solar photosphere, before it escapes to space. The core extends from the center to about 0.2 solar radius.

રેડિયેટિવ ઝોન[ફેરફાર કરો]

આશરે 0.2 થી લગભગ 0.7 સૌર રેડીય સુધી, સામગ્રી ગરમ અને ઘન છે જે થર્મલ કિરણોત્સર્ગ કોરની બહારની તીવ્ર ગરમીને સ્થાનાંતરિત કરવા માટે પૂરતી છે. આ ઝોનમાં, કોઈ થર્મલ સંવેદના નથી: જ્યારે સામગ્રી ઊંચાઈ સાથે ઠંડુ થાય છે, ત્યારે તાપમાનમાં આ ઢાળ સંવેદનાને ચલાવવા માટે પૂરતી મજબૂત નથી. હીટને હાઇડ્રોજન અને હિલીયમ ઉત્સર્જન ફોટોન દ્વારા આયન કરવામાં આવે છે, જે અન્ય આયનો દ્વારા ફરીથી શોષી લેતા પહેલાં ટૂંકા અંતરે મુસાફરી કરે છે.

સંવેદના ઝોન[ફેરફાર કરો]

આશરે 0.7 સોલર રેડીથી 1.0 સૌર રેડિયી સુધી, સૂર્યની સામગ્રી ન તો ઘન હોય છે અને આંતરિક ગરમીની બહારની ગરમીને સ્થાનાંતરિત કરવા માટે પૂરતી હોતી નથી. પરિણામે, થર્મલ સંયોજનો ગરમીને સપાટી પર લઈ જાય છે કારણ કે થર્મલ કોલમ સૂર્યની સપાટી (ફ્લોસ્ફિયર) પર ગરમ સામગ્રી ધરાવે છે. એકવાર સામગ્રી સપાટી પર ઠંડુ થઈ જાય, તે રેડિયેટિવ ઝોનની ટોચ પરથી વધુ ગરમી મેળવવા માટે, સંવેદના ક્ષેત્રના તળિયે નીચે તરફ જાય છે. રેડીવેટીવ ઝોનની ટોચની સ્તરોમાં કંટાળાજનક ડાઉનફ્લોને લઈને, સંવેદના ક્ષેત્રના આધાર પર થોડું સંવેદનાત્મક ઓવરહૂટ છે.

કોન્વેક્શન ઝોનમાં થર્મલ કોલમ સૂર્યની સપાટી પર સૂર્ય ગ્રાન્યુલેશન અને સુપરગ્રેન્યુલેશનના રૂપમાં છાપ બનાવે છે. સૌર આંતરિકના આ બાહ્ય ભાગની અસ્પષ્ટ સંવેદનાથી 'નાના પાયે' ડાયનેમોમાં વધારો થાય છે જે સૂર્યની સપાટી પર ચુંબકીય ઉત્તર અને દક્ષિણ ધ્રુવો બનાવે છે.

ફોટોસ્ફીયર[ફેરફાર કરો]

સૂર્યની દૃશ્યમાન સપાટી, ફોટોસ્ફિયર, તે સ્તર છે જે નીચે સૂર્ય દૃશ્યમાન પ્રકાશને અપાર બનાવે છે. ફોટોસ્ફિઅર ઉપર, સૂર્યપ્રકાશ અવકાશમાં ફેલાવા માટે મુક્ત છે અને તેની ઊર્જા સંપૂર્ણ રીતે સૂર્યથી બચી જાય છે. સૂર્યપ્રકાશમાં બ્લેક-બોડી સ્પેક્ટ્રમ છે જે આશરે 6,000 કેલ્વિનની લાક્ષણિકતા છે, જે ફોટોસ્ફિઅર ઉપરના નીચલા સ્તરોથી પરમાણુ શોષક રેખાઓ સાથે જોડાયેલી છે. ફોટોસ્ફિઅરમાં આશરે 1023 / એમ 3 નું કણોનું ઘનત્વ છે (આ સમુદ્રના સ્તર પર પૃથ્વીના વાતાવરણના કણોની ઘનતાના લગભગ 1% છે). ફોટોસ્ફિયર ઉપર સૂર્યના ભાગોને સામૂહિક રીતે સૌર વાતાવરણ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. તેઓ રેડિયોમાંથી દૃશ્યમાન પ્રકાશથી ગામા કિરણો દ્વારા ઇલેક્ટ્રોમેગ્નેટિક સ્પેક્ટ્રમ તરફ કાર્યરત ટેલીસ્કોપ સાથે જોઈ શકાય છે.

તાપમાન લઘુત્તમ[ફેરફાર કરો]

સૂર્યનું સૌથી સુંદર સ્તર તાપમાનનું ન્યૂનતમ ક્ષેત્રફળ છે જે ફોટોસ્ફિઅરથી 500 કિ.મી. ઉપર છે. તે આશરે 4,000 કેલ્વિન છે. સૂર્યનો આ એકમાત્ર ભાગ છે જે કાર્બન મોનોક્સાઇડ અને પાણી જેવા સરળ અણુઓને સમર્થન આપવા માટે પૂરતી ઠંડી છે. સૂર્યના બીજા બધા ભાગ રાસાયણિક બોન્ડ્સને તોડવા માટે પૂરતી ગરમ છે.

ક્રોમાસ્ફીયર[ફેરફાર કરો]

સૂર્યની દૃશ્યમાન સપાટી ઉપરની પાતળા સ્તર લગભગ 2,000 કિ.મી. જાડા છે, જેનું ઉત્સર્જન અને શોષક રેખાઓના સ્પેક્ટ્રમ દ્વારા પ્રભુત્વ છે. તેને ગ્રીક રુટ રંગસૂત્રોમાંથી રંગસૂત્ર કહેવામાં આવે છે, જે રંગનો અર્થ છે, કારણ કે રંગસૂત્ર સનની કુલ ગ્રહણની શરૂઆત અને અંતમાં રંગીન ફ્લેશ તરીકે દેખાય છે

કોરોના[ફેરફાર કરો]

કોરોના એ સૂર્યનો વિસ્તૃત બાહ્ય વાતાવરણ છે, જે સૂર્ય કરતાં ઘણો મોટો છે. કોરોન સૌર પવન સાથે સરળતાથી જોડાય છે જે સૂર્યમંડળ અને હેલિયોસ્ફિયર ભરે છે. સૂર્યની સપાટીની નજીકના નીચા કોરોનામાં 1011 / એમ 3 નું કણોનું ઘનત્વ છે.

સૌર ન્યુટ્રિનો સમસ્યા[ફેરફાર કરો]

કેટલાક સમય માટે એવું માનવામાં આવતું હતું કે સૂર્યની પરમાણુ પ્રતિક્રિયાઓ દ્વારા ઉત્પાદિત ન્યુટ્રિનોની સંખ્યા થિયરી દ્વારા આગાહી કરાયેલ સંખ્યામાં માત્ર એક તૃતીયાંશ હતી, પરિણામે તેને સૌર ન્યુટ્રિનો સમસ્યા કહેવામાં આવી હતી. સૂર્ય દ્વારા આપવામાં આવેલા ન્યુટ્રિનોની સંખ્યાને અજમાવવા અને માપવા માટે સડબરી ન્યુટ્રિનો વેધશાળા સહિત કેટલાક ન્યુટ્રીનો નિરીક્ષણો બનાવવામાં આવ્યા હતા. આ નિરીક્ષણો અને પ્રયોગોમાંથી તાજેતરમાં જ એવું જાણવા મળ્યું હતું કે ન્યુટ્રિનોએ સામૂહિક આરામ કર્યો હતો, અને તેથી સૂર્યથી પૃથ્વી તરફ માર્ગમાં ન્યૂટ્રિનોની કઠણ-થી-શોધની જાતોમાં પરિણમી શકે છે; આ રીતે માપન અને સિદ્ધાંતને સમાધાન કરવામાં આવ્યું.


ચુંબકીય ક્ષેત્ર[ફેરફાર કરો]

ઉચ્ચ અક્ષાંશ (તેના ધ્રુવોની નજીક 28 દિવસ) કરતા સૂર્ય તેના વિષુવવૃત્ત (લગભગ 25 દિવસ) પર ઝડપથી ફેરવવાનું શક્ય બનાવે છે. સૂર્યના અક્ષાંશોના વિભેદક પરિભ્રમણથી તેની ચુંબકીય ક્ષેત્રની લીટીઓ સમય સાથે મળીને ટ્વિસ્ટ થઈ જાય છે, જેના પરિણામે ચુંબકીય ક્ષેત્ર સૂર્યની સપાટીથી ઉભરાઇ જાય છે અને સૂર્યના નાટકીય સૂર્યપ્રકાશ અને સૌર પ્રભુત્વની રચનાને ગતિ આપે છે. (ચુંબકીય પુન: જોડાણ જુઓ) સૌર પ્રવૃત્તિ ચક્રમાં જૂના ચુંબકીય ક્ષેત્રો એક ધ્રુવથી શરૂ થતા સૂર્યની સપાટીને બંધ કરીને બીજા ભાગમાં સમાપ્ત થાય છે. સૂર્યનો ચુંબકીય ક્ષેત્ર દર 11-વર્ષ સનસ્પોટ ચક્ર માટે એક વખત ઉલટાવે છે.

સૂર્યની સ્થિતિની ગણતરી કરવી[ફેરફાર કરો]

સમગ્ર વર્ષ દરમિયાન આકાશમાં સૂર્યનો માર્ગ બદલાય છે, એક સંપૂર્ણ સ્વચાલિત હેલિઓસ્ટેટ અથવા સૂર્ય ટ્રેકર, સતત ગણતરીઓ દ્વારા માર્ગદર્શન આપવું જોઈએ. નેશનલ રીન્યુએબલ એનર્જી લેબોરેટરીએ સંપૂર્ણ દસ્તાવેજો સાથે તેની સોલર પોઝિશન એલ્ગોરિધમ (એસપીએ) રજૂ કરી છે. અન્ય સ્રોત એ libnova સેલેસ્ટિયલ મિકેનિક્સ અને એસ્ટ્રોનોમિકલ કેલ્ક્યુલેશન લાઇબ્રેરી છે, જે ખગોળશાસ્ત્રીય પદાર્થોના અન્ય ઘણા લોકોમાં દેખીતી સ્થિતી અને ઉદભવ, સેટ અને ટ્રાંઝિટ વખત જેવા ચલોની પણ ગણતરી કરે છે.

સૌર અવકાશ મિશન[ફેરફાર કરો]

સનની નિષ્ક્રિય અવલોકન મેળવવા માટે, યુરોપીયન સ્પેસ એજન્સી અને નાસાએ 2 ડિસેમ્બર, 1995 ના રોજ સહકારી અને સોરો અને હેલીઓસ્ફેરિક ઓબ્ઝર્વેટરી (SOHO) શરૂ કરી.

ફોટોસ્ફિઅરમાં આનુવંશિક વિપુલતા સ્પેક્ટ્રોસ્કોપિક અભ્યાસોથી જાણીતી છે, પરંતુ સૂર્યના આંતરિક ભાગની રચના ઓછી જાણીતી છે. સૌર પવનનો નમૂનો વળતર મિશન, જિનેસિસ, ખગોળશાસ્ત્રીઓને સૌર સામગ્રીની રચનાને સીધી રીતે માપવા માટે પરવાનગી આપવા માટે રચાયેલ છે. તે 2004 માં પૃથ્વી પર પાછો ફર્યો અને વિશ્લેષણમાંથી પસાર થઈ રહ્યો છે, પરંતુ તે ક્રેશ-લેન્ડિંગ દ્વારા નુકસાન પહોંચ્યું હતું જ્યારે તેનું પેરાશ્યુટ પૃથ્વીના વાતાવરણમાં ફરીથી પ્રવેશ કરવા માટે નિષ્ફળ રહ્યું હતું.


સૂર્યનો ઇતિહાસ અને ભવિષ્ય[ફેરફાર કરો]

સૂર્ય બીજા પેઢીનો તારો માનવામાં આવે છે, જે કદાચ અગાઉના સુપરનોવાના કેટલાક અવશેષોમાંથી બનેલો છે. પુરાવા એ મુખ્યત્વે ભારે તત્વો જેવા કે આયર્ન, ગોલ્ડ અને સૂર્યમંડળમાં યુરેનિયમ જેવા મોટા તત્વો છે: આ તત્વોને ઉત્પન્ન કરી શકાય તેવો સૌથી અનુકૂળ માર્ગો એ મોટા, ગરમ તારોની અંદર ન્યુક્લોસિન્થેસિસ દ્વારા છે.

સુપરનોવા તરીકે વિસ્ફોટ કરવા માટે આપણા સૂર્યમાં પૂરતો જથ્થો નથી. તેના બદલે, 4-5 અબજ વર્ષમાં તે તેના લાલ કદના તબક્કામાં પ્રવેશ કરશે, કોરમાં હાઇડ્રોજન બળતણનો ઉપયોગ થાય છે. પછી તે હિલીયમને ફ્યૂઝ કરશે અને કોર તાપમાન 3 × 108 કે વધશે. જ્યારે સંભવિત છે કે સૂર્યની બાહ્ય સ્તરોનો વિસ્તરણ પૃથ્વીની ભ્રમણકક્ષાની વર્તમાન સ્થિતિ સુધી પહોંચશે, તો તાજેતરના સંશોધનો સૂચવે છે કે માલ સૂર્ય અગાઉ તેના લાલ કદના તબક્કામાં પૃથ્વીની ભ્રમણકક્ષાને આગળ વધવા માટે, તેને ગળી જવાથી રોકે છે. લાલ કદના તબક્કા પછી, વિશાળ થર્મલ પલ્સેશન્સથી સૂર્ય તેના ગ્રહની નળીની રચના કરતી બાહ્ય સ્તરો ફેંકી દેશે. સૂર્ય પછી એક સફેદ વામન બનશે, ધીમે ધીમે ગાદી પર ઠંડક કરશે. આ દૃશ્ય નાના તારાઓની લાક્ષણિકતા છે: આપણું સૂર્ય એકદમ રન-ઓફ-ધ-મીલ સ્ટાર હોવાનું જણાય છે.

સૂર્યની માનવીય સમજણ[ફેરફાર કરો]

ઘણી પ્રાગૈતિહાસિક અને પ્રાચીન સંસ્કૃતિઓમાં, સૂર્યને દેવતા અથવા અન્ય અલૌકિક ઘટના માનવામાં આવતી હતી. પશ્ચિમી દુનિયાના સૌપ્રથમ લોકોમાં સૂર્ય માટે વૈજ્ઞાનિક સમજણ આપવાનું એક ગ્રીક ફિલસૂફ ઍનાક્સગોરસ હતું, જેમણે દલીલ કરી હતી કે તે રોક અથવા ધાતુનો વિશાળ દ્વંદ્વયુદ્ધ બોલ છે, અને અપોલોના રથ નથી. આ પાખંડ શીખવવા માટે તે સત્તાવાળાઓ દ્વારા કેદ કરવામાં આવી હતી અને મૃત્યુ દંડ.

સૂર્ય અને આંખનું નુકસાન[ફેરફાર કરો]

સૂર્યપ્રકાશ ખૂબ તેજસ્વી છે અને સૂર્ય પર સીધી જોવામાં આંખો માટે પીડાદાયક છે. જ્યારે તે આકાશમાં ઊંચું હોય ત્યારે સીધા સૂર્ય તરફ જોવું એ રેટિનામાં પ્રકાશશીલ રંગદ્રવ્યોનું અસ્થાયી ધોવાણનું કારણ બને છે, જે ફોસ્ફિને દ્રશ્યમાન કલાકૃતિઓ અને અસ્થાયી આંશિક અંધાધૂંધી બનાવે છે. નગ્ન આંખ સાથે સૂર્યની સીધી રીતે જોવાથી સૂર્યપ્રકાશમાં લગભગ 4 મિલીવોટ સૂર્યપ્રકાશમાં રહેલી રેટિનાને પહોંચાડે છે, તેને ગરમ કરે છે અને સંભવિત રૂપે (સામાન્ય રીતે નહીં) તેને નુકસાન પહોંચાડે છે. નગ્ન આંખ સાથે સીધો સૂર્યનો સંક્ષિપ્ત અવલોકન અપ્રિય છે પરંતુ સામાન્ય રીતે સલામત છે. સૂર્યપ્રકાશને સીધી દિશામાં લાવવા માટે આંખોનો લાંબા ગાળાનો સંપર્ક દાયકાઓના સમયગાળા દરમિયાન લેન્સ અને કોર્નિયાના સામાન્ય યુવી-પ્રેરિત પીળાઓમાં યોગદાન આપે છે, અને મોતની રચનામાં ભાગ ભજવી શકે છે.

સૂર્યપ્રકાશને ઘટાડવા માટે વાયુયુક્ત ધ્યાન આપતા ફિલ્ટરો વગર દૂરબીન-પ્રકાશક પ્રકાશકો જેવા કે દૂરબીન પ્રકાશ દ્વારા સનને જોવું જોખમી છે. યોગ્ય ફિલ્ટર્સ વેલ્ડીંગ સપ્લાય દુકાનો અને કેમેરા સ્ટોર્સ પર ઉપલબ્ધ છે. અનફિલ્ટ 7x50mm દૂરબીન દ્વારા સૂર્યને જોતા, દરેક આંખમાં 2.5 વોટ સૂર્યપ્રકાશ જેટલું વિતરિત કરી શકે છે, નગ્ન આંખ જોવા કરતાં 300 ગણી વધારે પાવર આપી શકે છે. દૂરબીન દ્વારા સૂર્ય પર પણ ટૂંકા ગ્લેન્સ કાયમી અંધત્વનું કારણ બની શકે છે.

સૂર્યના આંશિક ગ્રહણ દરમિયાન, આંખ તેજસ્વી પ્રકાશને જે રીતે પ્રત્યુત્તર આપે છે તેના કારણે બીજી જોખમી સ્થિતિ અસ્તિત્વમાં છે. આ ક્ષેત્રને તેજસ્વી પદાર્થ દ્વારા નહીં, દૃશ્ય ક્ષેત્રમાં પ્રકાશની કુલ માત્રા દ્વારા નિયંત્રિત કરવામાં આવે છે. આંશિક ગ્રહણ દરમિયાન, ચંદ્ર દ્વારા મોટાભાગના સૂર્યપ્રકાશને સીધા સૂર્યની સામે પસાર થતા અવરોધિત કરવામાં આવે છે, પરંતુ ફોટોસ્ફિયરના ખુલ્લા ભાગો સમાન સપાટીની તેજ સપાટી સમાન હોય છે. ધૂંધળા સમગ્ર પ્રકાશમાં, વિદ્યાર્થી ~ 2mm થી 6mm વ્યાસ સુધી ફેલાવે છે, આંખના સંગ્રહિત ક્ષેત્રને લગભગ 10 જેટલા પરિબળથી વધારી દે છે. પ્રત્યેક રેટિનાલ સેલ જે અંશતઃ ગ્રહણ કરેલા સૌર છબીથી ખુલ્લી હોય છે તેને આ રીતે લગભગ દસ ગણી મળે છે ખૂબ પ્રકાશ, કારણ કે તે સામાન્ય, ગ્રહણ કરેલા સન તરફ જોશે. આનાથી રેટિનાને સ્થાયી સ્થાનીય નુકસાન થઈ શકે છે, જેના પરિણામે દર્શક માટે નાના, કાયમી બ્લાઇંડ સ્પોટ થાય છે. બિનઅનુભવી નિરીક્ષકો અને બાળકો માટે આ એક ખાસ કરીને કપટી જોખમ છે, કારણ કે ત્યાં પીડા વિશે કોઈ તાત્કાલિક માન્યતા નથી અને તે ગ્રહણ કરતી સૂર્યના ચમકતા દેખાવને જોવાની લાલચ આપે છે.

See also[ફેરફાર કરો]

See related[ફેરફાર કરો]

સંદર્ભ[ફેરફાર કરો]

  • en:Sun - સૂર્ય ઉપર અંગ્રેજી વિકિપીડિયાનો લેખ

બાહ્ય કડીઓ[ફેરફાર કરો]

ઢાંચો:Footer SolarSystem