વિષ્ણુ

વિકિપીડિયામાંથી
Jump to navigation Jump to search
વિષ્ણુ
રક્ષા, સત્કર્મ, ધર્મ અને મોક્ષના ભગવાન[૧][૨]
Bhagavan Vishnu.jpg
વિષ્ણુ
દેવનાગરીविष्णु
સંસ્કૃત લિપ્યંતરણViṣṇu
સબંધિતદશાવતાર, ત્રિમૂર્તિ, દેવ, ત્રિદેવ
સ્થાનવૈકુંઠ, ક્ષીર સાગર
મંત્રॐ नमो नारायणाया (ઓમ નમો નારાયણ)
ॐ नमो भगवते वासुदेवाय (ઓમ નમો ભગવતે વાસુદેવાય)
શસ્ત્રસુદર્શન ચક્ર અને કૌમોદકી ગદા[૩]
ચિહ્નોશાલીગ્રામ, કમળ, શેષ
સાથીઓલક્ષ્મી, ભૂમિ
વાહનગરુડ[૩]
શેષશાયી ભગવાન વિષ્ણુ, અને તેમની ચરણસેવા કરી રહેલા મા લક્ષ્મી

વિષ્ણુહિંદુ ધર્મ પ્રમાણે ભગવાન છે. મહાભારતમાં વિષ્ણુ ભગવાનનાં સહસ્ત્ર નામનો ઉલ્લેખ આવે છે. જગતના પાલનકર્તા વિષ્ણુને ત્રણ મુખ્ય દેવોમાંના એક માનવામાં આવે છે. ક્ષીર સાગરમાં શેષનાગ પર શયન કરી રહેલા વિષ્ણુના પગ લક્ષ્મી માતા ચાંપે છે અને તેમના નાભિકમળમાંથી બ્રહ્માની ઉત્પત્તિ થઈ છે. માટે વિષ્ણુ પુરાણમાં તે આદિ દેવ છે તે બતાવ્યું છે. તેમના ભકતો વૈષ્ણવ કહેવાય છે. તેમનું વાહન ગરુડ છે. તેઓ શ્યામવર્ણા સુશોભિત જુવાન માફક દેખાય છે. તેમને ચાર હાથ હોવાથી તેઓ 'ચતુર્ભુજ' કહેવાય છે. એક હાથમાં પાંચજન્ય શંખ છે, બીજામાં સુદર્શન ચક્ર, ત્રીજામાં કૌમોદકી ગદા અને ચોથામાં પદ્મ છે. તેમની છાતી ઉપર કૌસ્તુભ છે.

સંદર્ભ[ફેરફાર કરો]

  1. Wendy Doniger (1999). Merriam-Webster's Encyclopedia of World Religions. Merriam-Webster. p. 1134. ISBN 978-0-87779-044-0.
  2. Editors of Encyclopaedia Britannica (2008). Encyclopedia of World Religions. Encyclopaedia Britannica, Inc. pp. 445–448. ISBN 978-1-59339-491-2.CS1 maint: Extra text: authors list (link)
  3. ૩.૦ ૩.૧ Constance Jones; James D. Ryan (2006). Encyclopedia of Hinduism. Infobase Publishing. pp. 491–492. ISBN 978-0-8160-7564-5.