ઉત્તરાખંડ

વિકિપીડિયામાંથી
આના પર જાવ: ભ્રમણ, શોધો
ઉત્તરાખંડ
उत्तराखण्ड राज्य

उत्तराखण्डराज्यम्
રાજ્ય
Official logo of ઉત્તરાખંડ उत्तराखण्ड राज्य
ઉત્તરાખંડની મુદ્રા
Nickname(s): દેવભૂમિ
देवभूमि (હિંદી/સંસ્કૃત)
ભારતમાં ઉત્તરાખંડનું સ્થાન
ભારતમાં ઉત્તરાખંડનું સ્થાન
ઉત્તરાખંડનો નકશો
ઉત્તરાખંડનો નકશો
Coordinates (દેહરાદૂન): 30°20′N 78°04′E / 30.33°N 78.06°E / 30.33; 78.06 (Dehradun)Coordinates: 30°20′N 78°04′E / 30.33°N 78.06°E / 30.33; 78.06 (Dehradun)
દેશ  ભારત
રાજ્યનો દરજ્જો ૯ નવેમ્બર ૨૦૦૦ [a]
પાટનગર દેહરાદૂન [b]
સૌથી મોટું શહેર દેહરાદૂન
જિલ્લાઓ ૧૩
Government
 • સમિતિ ઉત્તરાખંડ સરકાર
 • ગવર્નર કૃષ્ણ કાંત પોલ
 • મુખ્ય મંત્રી ત્રિવેન્દ્ર સિંહ રાવત (ભાજપ)
 • મુખ્ય ન્યાયાધીશ કે. એમ. જોસેફ
 • વિધાનસભા સ્પીકર પ્રેમચંદ અગ્રવાલ (ભાજપ)
Area
 • કુલ ૫૩
વિસ્તાર ક્રમ ૧૯મો
વસ્તી (૨૦૧૧)
 • કુલ ૧,૦૦,૮૬,૨૯૨
 • ક્રમ ૨૧મો
 • ગીચતા ૧૮૯
 • ગીચતા ક્રમ ૨૧મો
 • પુરુષ ૫૧,૩૭,૭૭૩
 • સ્ત્રી ૪૯,૪૮,૫૧૯
ઓળખ ઉત્તરાખંડી
ભાષાઓ
 • અધિકૃત હિંદી[૧]
 • અન્ય અધિકૃત સંસ્કૃત[૨]

^a ઉત્તરાખંડની રચના ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યમાંથી ૯ નવેમ્બર ૨૦૦૦ના રોજ થઇ હતી.
^b દહેરાદૂન ઉત્તરાખંડની કામચલાઉ રાજધાની છે. ગિરસૈન નગરને રાજ્યની નવી રાજધાની બનાવવાની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે.
^c ૭૦ બેઠકો ચૂંટણીથી જ્યારે ૧ બેઠક એંગ્લો-ઇન્ડિયનો માટે અનામત છે.

ઉત્તરાખંડ (પૂર્વે ઉત્તરાંચલ તરીકે જાણીતું) નવેમ્બર ૯, ૨૦૦૦ ના રોજ ભારત નું ૨૭મું રાજ્ય બન્યું. ૧૯૯૦ના દાયકામાં તેને કઇંક અંશે શાંતિમય ચળવળ બાદ ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યમાંથી છુટા પડી નવા રાજ્યનો દરજ્જો મળ્યો. તેનું પાટનગર દેહરાદૂન શહેરમાં આવેલું છે.

આ રાજ્ય હિમાલયના રમણિય પહાડી વિસ્તારમાં આવેલું હોવાથી આ પ્રદેશની સુંદરતા માણવા આવતા સહેલાણીઓનો ધસારો બારેમાસ જોવા મળે છે. વળી આ રાજ્યમાં હરદ્વાર, ઋષિકેશ, દેવપ્રયાગ, ગંગોત્રી, યમનોત્રી, બદ્રીનાથ, કેદારનાથ જેવાં ધાર્મિક સ્થળો આવેલાં હોવાથી યાત્રાળુઓ પણ અહીંની ખૂબ જ મોટી સંખ્યામાં મુલાકાત લે છે.

ઉતરાખંડ રાજ્યના જિલ્લાઓ[ફેરફાર કરો]

ઉત્તરાખંડનો નકશો
ઉત્તરાખંડના જિલ્લાઓ

ઉત્તરાખંડમાં કુલ ૧૩ જિલ્લાઓ આવેલા છે, જે બે પ્રાંતો - કુમાઉં અને ગઢવાલમાં વહેચાયેલા છે. ચાર નવાં જિલ્લાઓની ઘોષણા ૧૫ ઓગસ્ટ ૨૦૧૧ના રોજ કરવામાં આવી હતી પરંતુ તેની રચના હજુ સુધી થઇ નથી.[૪]

બે પ્રાંતો અને જિલ્લાઓ નીચે મુજબ છે:

કુમાઉં પ્રાંત

ગઢવાલ પ્રાંત





સંદર્ભ[ફેરફાર કરો]

  1. સંદર્ભ ત્રુટિ: અમાન્ય <ref> ટેગ; 2011langનામના સંદર્ભ માટે કોઈ પણ લેખન અપાયું નથી
  2. સંદર્ભ ત્રુટિ: અમાન્ય <ref> ટેગ; sanskritનામના સંદર્ભ માટે કોઈ પણ લેખન અપાયું નથી
  3. "Inequality-adjusted Human Development Index for Indian States-2011" (PDF). United Nations Development Programme. Retrieved ૧૭ જુલાઇ ૨૦૧૨. 
  4. "Uttarakhand CM announces four new districts". Zee News. Retrieved ૧ જુલાઇ ૨૦૧૨.