ઉત્તર પ્રદેશ

ઉત્તર પ્રદેશ
ઉત્તર પ્રદેશ ; उत्तर प्रदेश
	રાજ્ય
	ઉપરથી ડાબેથી જમણે:; તાજ મહેલ, પ્રેમ મંદિર (વૃંદાવન), કાનપુર મેમોરિયલ ચર્ચ, સારનાથનો સ્તંભ, અહલ્યા ઘાટ, ખુશરો બાગ, આગ્રાનો કિલ્લો, નવો યમુના પુલ
	નું રાજચિહ્ન Coat of arms
	ભારતમાં ઉત્તર પ્રદેશનું સ્થાન
	અક્ષાંશ-રેખાંશ: 26°51′N 80°55′E / 26.85°N 80.91°E
દેશ	India
રાજ્યનો દરજ્જો	૨૬ જાન્યુઆરી ૧૯૫૦
પાટનગર	લખનૌ
જિલ્લા	૭૫
સરકાર
• માળખું	ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્ય સરકાર
• રાજ્યપાલ	આનંદીબેન પટેલ
• મુખ્યમંત્રી	યોગી આદિત્યનાથ (ભાજપ)
• ઉપ મુખ્યમંત્રી	કેશવ પ્રસાદ મૌર્ય; બ્રજેશ પાઠક;
• વિધાન ભવન	વિધાન પરિષદ ૧૦૦; વિધાન સભા ૪૦૪;
• સંસદ	રાજ્ય સભા ૩૧; લોક સભા ૮૦;
વિસ્તાર ક્રમ	૪થો
વસ્તી (૨૦૧૧)
• કુલ	૧૯,૯૨,૮૧,૪૭૭
• ક્રમ	૧લો
ઓળખ	ઉત્તરપ્રદેશી
ભાષાઓ
• અધિકૃત	હિંદી
• વધારાની અધિકૃત	ઉર્દૂ
સમય વિસ્તાર	UTC+૫:૩૦ (IST)
યુ.એન. લોકોડ	IN-UP
વાહન નોંધણી	UP 01—XX
માનવ વિકાસ અનુક્રમ	0.5415 (medium)
માનવ વિકાસ અનુક્રમમાં સ્થાન	૧૮મું (૨૦૦૭-૦૮)
સાક્ષરતા દર	૬૭.૭%; ૭૭.૩% (પુરુષો); ૫૭.૪% (સ્ત્રીઓ);
વેબસાઇટ	www.up.gov.in

ઉત્તર પ્રદેશ ભારતની ઈશાન દિશામાં, નેપાળની સરહદને અડીને આવેલું રાજ્ય છે. તેનું પાટનગર લખનૌ છે. તે તેના નામના અંગ્રેજી પ્રથમાક્ષરો યુ.પી.થી પણ ઓળખાય છે. ઉત્તર પ્રદેશ ભારતનું સૌથી વધુ વસ્તીવાળું રાજ્ય તેમજ સમગ્ર વિશ્વમાં પણ કોઇ પણ દેશનું સૌથી વધુ વસ્તી ધરાવતું રાજ્ય કે વિભાગ છે.^[૮]

ઉત્તર પ્રદેશની સ્થાપના ૧૯૫૦માં ભારત પ્રજાસત્તાક બન્યા પછી થઇ હતી. ૧૯૪૭ થી ૧૯૫૦ દરમિયાન તે યુનાઇટેડ પ્રોવિન્સિસનો ભાગ હતું, જેનું મૂળ ૧૯૦૨માં યુનાઇટેડ પ્રોવિન્સિસ ઓફ અવધ એન્ડ ઔંધ સ્વરૂપે બ્રિટિશરો દ્વારા અમલમાં મૂકાયું હતું. ૯ નવેમ્બર ૨૦૦૦ના રોજ ઉત્તર પ્રદેશમાંથી પશ્ચિમ હિમાલયના પહાડી વિસ્તારોમાંથી નવું રાજ્ય ઉત્તરાંચલ (હવે, ઉત્તરાખંડ) રચવામાં આવ્યું હતું.

ઉત્તર પ્રદેશની વડી અદાલત અલ્હાબાદમાં છે અને તેનું સૌથી મોટું શહેર કાનપુર છે.

વિભાગો અને જિલ્લાઓ

ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યમાં કુલ ૭૫ જિલ્લાઓ આવેલા છે. રાજ્યને તેની ભૌગોલિક અને વસ્તી વિશાળતાને ધ્યાનમાં રાખીને પ્રશાસનિક રીતે ૧૮ વિભાગો/પ્રાંતોમાં વિભાજીત કરવામાં આવ્યો છે. ૭૫ જિલ્લાઓની વહેંચણી આ ૧૮ પ્રાંતોમાં કરવામાં આવી છે.

છબીઓ

ઉત્તર પ્રદેશની વિધાનસભા
નોઇડાની એક ઇન્ફોર્મેશન ટેકનોલોજી ઇમારત^[૯]
દિલ્હી-નોઇડા હાઇવે
કુંભમેળો, ૨૦૧૩, પ્રયાગરાજ
કથ્થક નૃત્ય
મથુરામાં હોળીની ઉજવણી
ઉત્તર પ્રદેશની થાળી
ઉત્તર પ્રદેશના એક ગ્રામજન

સંદર્ભો

↑ "United Province, UP was notified in Union gazette on January 24, 1950". The New Indian Express. ૨ મે ૨૦૧૭. મૂળ સંગ્રહિત માંથી ૮ મે ૨૦૧૭ પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૪ મે ૨૦૧૭. {{cite news}}: Check date values in: |access-date=, |date=, and |archive-date= (મદદ)
↑ "Uttar Pradesh District". up.gov.in. Government of Uttar Pradesh. મૂળ સંગ્રહિત માંથી ૧૫ એપ્રિલ ૨૦૧૭ પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૧૨ એપ્રિલ ૨૦૧૭. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= and |archive-date= (મદદ)
↑ "List of districts in Uttar Pradesh". archive.india.gov.in. Government of India. મૂળ માંથી ૨૬ એપ્રિલ ૨૦૧૭ પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૧૨ એપ્રિલ ૨૦૧૭. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= and |archive-date= (મદદ)
↑ PTI (20 July 2019). "Anandiben Patel made UP governor, Lal ji Tandon to replace her in Madhya Pradesh". India Today (અંગ્રેજીમાં). મૂળ સંગ્રહિત માંથી 20 July 2019 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ 20 July 2019. {{cite news}}: Check date values in: |access-date=, |date=, and |archive-date= (મદદ)
↑ "The Governor of Uttar Pradesh". uplegisassembly.gov.in. Uttar Pradesh Legislative Assembly. મૂળ માંથી 3 May 2017 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ 12 April 2017. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= and |archive-date= (મદદ)
↑ "Statistics of Uttar Pradesh". Census of India 2011. UP Government. ૧ માર્ચ ૨૦૧૧. મૂળ માંથી 2012-04-26 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૩૧ જુલાઇ ૨૦૧૨. {{cite web}}: Check date values in: |access-date=, |date=, and |archive-date= (મદદ)
↑ "Report of the Commissioner for linguistic minorities: 50th report (July 2012 to June 2013)" (PDF). Commissioner for Linguistic Minorities, Ministry of Minority Affairs, Government of India. મૂળ (PDF) માંથી 2016-07-08 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૪ ડિસેમ્બર ૨૦૧૬. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= and |archive-date= (મદદ)
↑ Kopf, Dan; Varathan, Preeti (11 October 2017). "If Uttar Pradesh were a country". Quartz India (અંગ્રેજીમાં). મૂળ સંગ્રહિત માંથી 22 June 2019 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ 20 May 2019. {{cite news}}: Check date values in: |access-date=, |date=, and |archive-date= (મદદ)
↑ IT park, Infrastructure and (4 January 2016). "Noida-Greater Noida's world class infrastructure to be highlighted in UP Pravasi Diwas". The Times of India. Bennett, Coleman & Co. Ltd. મૂળ સંગ્રહિત માંથી 31 January 2017 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ 2 April 2020. {{cite news}}: Check date values in: |access-date=, |date=, and |archive-date= (મદદ)

આ નાનો લેખ છે. તમે તેને વિસ્તૃત કરીને વિકિપીડિયાને મદદ કરી શકો છો.

[UPDay-1] "United Province, UP was notified in Union gazette on January 24, 1950". The New Indian Express. ૨ મે ૨૦૧૭. મૂળ સંગ્રહિત માંથી ૮ મે ૨૦૧૭ પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૪ મે ૨૦૧૭. {{cite news}}: Check date values in: |access-date=, |date=, and |archive-date= (મદદ)

[districts-2] "Uttar Pradesh District". up.gov.in. Government of Uttar Pradesh. મૂળ સંગ્રહિત માંથી ૧૫ એપ્રિલ ૨૦૧૭ પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૧૨ એપ્રિલ ૨૦૧૭. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= and |archive-date= (મદદ)

[list_of_district-3] "List of districts in Uttar Pradesh". archive.india.gov.in. Government of India. મૂળ માંથી ૨૬ એપ્રિલ ૨૦૧૭ પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૧૨ એપ્રિલ ૨૦૧૭. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= and |archive-date= (મદદ)

[4] PTI (20 July 2019). "Anandiben Patel made UP governor, Lal ji Tandon to replace her in Madhya Pradesh". India Today (અંગ્રેજીમાં). મૂળ સંગ્રહિત માંથી 20 July 2019 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ 20 July 2019. {{cite news}}: Check date values in: |access-date=, |date=, and |archive-date= (મદદ)

[Governor_of_UP-5] "The Governor of Uttar Pradesh". uplegisassembly.gov.in. Uttar Pradesh Legislative Assembly. મૂળ માંથી 3 May 2017 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ 12 April 2017. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= and |archive-date= (મદદ)

[GOI_2011-6] "Statistics of Uttar Pradesh". Census of India 2011. UP Government. ૧ માર્ચ ૨૦૧૧. મૂળ માંથી 2012-04-26 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૩૧ જુલાઇ ૨૦૧૨. {{cite web}}: Check date values in: |access-date=, |date=, and |archive-date= (મદદ)

[2011lang-7] "Report of the Commissioner for linguistic minorities: 50th report (July 2012 to June 2013)" (PDF). Commissioner for Linguistic Minorities, Ministry of Minority Affairs, Government of India. મૂળ (PDF) માંથી 2016-07-08 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ ૪ ડિસેમ્બર ૨૦૧૬. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= and |archive-date= (મદદ)

[8] Kopf, Dan; Varathan, Preeti (11 October 2017). "If Uttar Pradesh were a country". Quartz India (અંગ્રેજીમાં). મૂળ સંગ્રહિત માંથી 22 June 2019 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ 20 May 2019. {{cite news}}: Check date values in: |access-date=, |date=, and |archive-date= (મદદ)

[IT_parks-9] IT park, Infrastructure and (4 January 2016). "Noida-Greater Noida's world class infrastructure to be highlighted in UP Pravasi Diwas". The Times of India. Bennett, Coleman & Co. Ltd. મૂળ સંગ્રહિત માંથી 31 January 2017 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ 2 April 2020. {{cite news}}: Check date values in: |access-date=, |date=, and |archive-date= (મદદ)

[૧]

[૨]

[૩]

[૪]

[૫]

[૬]

[૭]

[૮]

[૯]

v t e ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યના પ્રાંતો અને જિલ્લાઓ
અલીગઢ પ્રાંત	અલીગઢ એટા કાંશીરામ નગર/કાસગંજ મહામયાનગર/હાથરસ
પ્રયાગરાજ પ્રાંત	પ્રયાગરાજ કૌશમ્બી પ્રતાપગઢ ફતેહપુર
આગ્રા પ્રાંત	આગ્રા ફિરોઝાબાદ મથુરા મૈનપુરી
આઝમગઢ પ્રાંત	આઝમગઢ બલિયા મઊ
કાનપુર પ્રાંત	ઇટાવા ઔરૈયા કન્નોજ કાનપુર દેહાત કાનપુર નગર/અકબરપુર ફાર્રુખાબાદ
ગોરખપુર પ્રાંત	કુશીનગર ગોરખપુર દેવરિયા મહારાજગંજ
ચિત્રકૂટ પ્રાંત	ચિત્રકૂટ બાંદા મહોબા હમીરપુર
ઝાંસી પ્રાંત	જાલૌન ઝાંસી લલિતપુર
દેવીપાટન પ્રાંત	ગોંડા બલરામપુર બહરાઇચ શ્રાવસ્તી
અયોધ્યા પ્રાંત	અમેઠી આંબેડકર નગર અયોધ્યા બારાબાંકી સુલ્તાનપુર
બરેલી પ્રાંત	પીલીભીત બદાયૂં બરેલી શાહજહાંપુર
બસ્તી પ્રાંત	બસ્તી સિદ્ધાર્થનગર સંત કબીર નગર
મિર્જાપુર પ્રાંત	ભદોહી નગર મિર્જાપુર સોનભદ્ર
મુરાદાબાદ પ્રાંત	અમરોહા બિજનૌર મુરાદાબાદ રામપુર સંભલ
મેરઠ પ્રાંત	ગાજિયાબાદ ગૌતમ બુદ્ધ નગર બાગપત બુલન્દ શહેર મેરઠ હાપુર
લખનૌ પ્રાંત	ઉન્નાવ રાયબરેલી લખનૌ લખિમપુર ખેરી સીતાપુર હરદોઇ
વારાણસી પ્રાંત	ગાજીપુર ચન્દૌલી જૌનપુર વારાણસી
સહરાનપુર પ્રાંત	મુજફ્ફરનગર શામલી સહરાનપુર