ખેડા જિલ્લો

વિકિપીડિયામાંથી
આના પર જાવ: ભ્રમણ, શોધો
ખેડા જિલ્લો
જિલ્લો
ગુજરાતમાં સ્થાન
ગુજરાતમાં સ્થાન
દેશ  ભારત
રાજ્ય ગુજરાત
મુખ્ય મથક નડીઆદ
સમય વિસ્તાર ભારતીય પ્રમાણભૂત સમય (UTC+૫:૩૦)

ખેડા જિલ્લો ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યમાં આવેલો એક જિલ્લો છે. ખેડા જિલ્લામાં આવેલો નડીઆદ તાલુકો સૌથી મોટો તાલુકો છે. જિલ્લામાં આવેલા બાલાસિનોર નજીકથી ડાયનાસોરના અશ્મિઓ મળી આવ્યાં છે. નડીઆદ આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે. ખેડા જિલ્લો ખેતીમાં ઘણો જ સમૃદ્ધ છે. જિલ્લાનાં મુખ્ય પાકમાં તમાકુ છે. આ ઉપરાંત કપાસ, બાજરી અને ઘઉં પણ સારા એવા પ્રમાણમાં પાકે છે.

ઇતિહાસ[ફેરફાર કરો]

ખેડા જિલ્લો ‍(૧૮૫૫)

૧૯૯૭ના ઓક્ટોબર મહિનામાં ગુજરાત રાજ્યમાં જિલ્લા તેમ જ તાલુકાઓના વિભાજન થવાથી ખેડા જિલ્લામાંથી આણંદ જિલ્લાને અલગ કરવામાં આવ્યો હતો.[૧] ખેડા જિલ્લાનો ચરોતર વિસ્તાર મૂળ ચાર તાલુકા ધરાવતો હતો: આણંદ, બોરસદ, નડીઆદ, અને પેટલાદ.[૨] જ્યારે જિલ્લાનું વિભાજન કરવામાં આવ્યું ત્યારે, નડિયાદ તાલુકો ખેડા જિલ્લામાં આવ્યો અને બાકીના ત્રણ તાલુકાઓ આણંદ જિલ્લામાં ગયા.[૩]

૨૦મી સદીના પ્રથમ ભાગમાં સ્વતંત્રતાની ચળવળ દરમિયાન ખેડા જિલ્લાના ચરોતર અને અન્ય વિસ્તારોના પાટીદારો બ્રિટિશ સરકાર સામે અસંખ્ય આંદોલન કર્યા હતા, જેમાં ૧૯૧૩નો ખેડા સત્યાગ્રહ, ૧૯૨૩નો બોરસદ સત્યાગ્રહ,[૪] અને ૧૯૨૮નો બારડોલી સત્યાગ્રહ મુખ્ય હતો.[૫]

વિભાજન બાદ ખેડા જિલ્લાનું મુખ્‍ય મથક નડીઆદ ખાતે ખસેડવામાં આવ્યું છે.

વસતી[ફેરફાર કરો]

૨૦૧૧ની વસતી ગણતરી પ્રમાણે ખેડા જિલ્લાની વસતી ૨૨,૯૮,૯૩૪ વ્યક્તિઓની હતી.[૬] વસતી મુજબ જિલ્લો ભારતમાં ૧૯૭મો ક્રમ ધરાવે છે.[૬] જિલ્લાની વસતી ગીચતા ૫૪૧ વસતી પ્રતિ ચો.કિ.મી. (૧,૪૦૦ /ચો મા) છે.[૬] વસતી વધારાનો દર ૨૦૦૧-૨૦૧૧ દરમિયાન ૧૨.૮૧% રહ્યો હતો.[૬] ખેડા જિલ્લામાં સાક્ષરતાનો દર ૮૪.૩૧% છે.[૬]

ખેડા જિલ્લામાં આવેલા તાલુકાઓ[ફેરફાર કરો]

સંદર્ભ[ફેરફાર કરો]

  1. "History of Anand District". Gujarat Government. Archived from the original on ૧૦ ફેબ્રુઆરી ૨૦૧૫. 
  2. Heredia, Ruth (૧૯૯૭). The Amul India Story. New Delhi: McGraw-Hill. p. 8. ISBN 978-0-07-463160-7. 
  3. "Gujarat Administrative Divisions 2011" (PDF). Office of The Registrar General & Census Commissioner, Ministry of Home Affairs, Government of India. Archived (PDF) from the original on ૨૬ ઓક્ટોબર ૨૦૧૧. 
  4. Gandhi, Mahatma K. (૧૯૫૧). Non-Violent Resistance (Satyagraha). New York: Schocken. p. 189–190. OCLC 606004619. 
  5. Heredia 1997
  6. ૬.૦ ૬.૧ ૬.૨ ૬.૩ ૬.૪ "District Census 2011". Census2011.co.in. ૨૦૧૧. Retrieved ૩૦ સપ્ટેમ્બર ૨૦૧૧. 

બાહ્ય કડીઓ[ફેરફાર કરો]

ગુજરાતના જિલ્લાઓ અને ગુજરાતનું ભૌગોલિક સ્થાન
એકત્રીત માહિતિ
જિલ્લા અને­ જિલ્લા મથકો­ની યાદી
ક્રમ જિલ્લો જિલ્લા મથક
અમદાવાદ અમદાવાદ
અમરેલી અમરેલી
અરવલ્લી મોડાસા
આણંદ આણંદ
કચ્છ ગાંધીધામ
ખેડા નડીઆદ
ગાંધીનગર ગાંધીનગર
ગીર સોમનાથ વેરાવળ
છોટાઉદેપુર છોટાઉદેપુર
૧૦ જામનગર જામનગર
૧૧ જૂનાગઢ જુનાગઢ
૧૨ ડાંગ આહવા
૧૩ તાપી વ્યારા
૧૪ દાહોદ દાહોદ
૧૫ દેવભૂમિ દ્વારકા ખંભાળીયા
૧૬ નર્મદા રાજપીપળા
૧૭ નવસારી નવસારી
૧૮ પંચમહાલ ગોધરા
૧૯ પાટણ પાટણ
૨૦ પોરબંદર પોરબંદર
૨૧ બનાસકાંઠા પાલનપુર
૨૨ બોટાદ બોટાદ
૨૩ ભરૂચ ભરૂચ
૨૪ ભાવનગર ભાવનગર
૨૫ મહીસાગર લુણાવાડા
૨૬ મહેસાણા મહેસાણા
૨૭ મોરબી મોરબી
૨૮ રાજકોટ રાજકોટ
૨૯ વડોદરા વડોદરા
૩૦ વલસાડ વલસાડ
૩૧ સાબરકાંઠા હિંમતનગર
૩૨ સુરત સુરત
૩૩ સુરેન્દ્રનગર વઢવાણ
ભારતના નક્શામાં ગુજરાતનું સ્થાન
India Gujarat locator map.svg